Godina 1877 (MDCCCLXXVII) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak po gregorijanskom odn. redovna godina koja počinje u subotu po 12 dana zaostajućem julijanskom kalendaru.

Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 18. vijek19. vijek20. vijek
Decenija: 1840-e  1850-e  1860-e  – 1870-e –  1880-e  1890-e  1900-e
Godine: 1874 1875 187618771878 1879 1880
1877. po kalendarima
Gregorijanski 1877. (MDCCCLXXVII)
Ab urbe condita 2630.
Islamski 1293–1294.
Iranski 1255–1256.
Hebrejski 5637–5638.
Bizantski 7385–7386.
Koptski 1593–1594.
Hindu kalendari
Vikram Samvat 1932–1933.
Shaka Samvat 1799–1800.
Kali Yuga 4978–4979.
Kineski
Kontinualno 4513–4514.
60 godina Yin Vatra Vo(l)
(od kineske Ng.)
Holocenski kalendar 11877.
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era


DogađajiUredi

Januar/SiječanjUredi

Februar/VeljačaUredi

  • 17. 2. - Porfirio Díaz postaje privremeni predsednik Meksika, od maja i ustavni (vl. 1877-80. i 1884-1911.).
  • 20. 2. (8. 2. po j.k.) - Izbori za Veliku narodnu skupštinu u Srbiji - knez se nadao pobedi konzervativaca nad liberalima, ali većinu dobijaju radikali i karađorđevićevci, "elementi nereda" po kneževom mišljenju[3].
  • 21. 2. - 4. 3. - Suđenje pedesetorici narodnjika u Moskvi (kraj 1878), 14 osuda na prinudni rad, raste broj deportacija (kao i radikalizma grupe).
  • 28. 2. (16. 2. po j.k.) - Velika narodna skupština u Beogradu: donesena odluka o miru sa Turskom, nakon čega je skupština odmah raspuštena, pre nego što se mogla povesti rasprava o vladinoj ratnoj politici[4].
  • februar - Rasprava preko štampe dvojice prvaka dalmatinskih Srba, Jovana Sundečića (protivi se cepanju Narodne stranke na srpsku i hrvatsku) i Nikodima Milaša (zalaže se za uže srpske ciljeve)[5].

Mart/OžujakUredi

April/TravanjUredi

Maj/SvibanjUredi

Jun/Juni/LipanjUredi

  • 4. 6. (23. 5. po j.k.) - Počinje turska ofanziva na Crnu Goru sa oko 65.000 vojnika: Sulejman-paša iz Hercegovine (Gacka) sa preko 40.000 ljudi, još dve vojske iz pravca Berana i Podgorice[8][9].
  • 4. 6. - Bitka kod Goranskog: Turci nadjačali Crnogorce blizu Plužina.
  • 16. 6. - Knez Milan i Ristić se u rumunskom Ploeštiju sastali sa ruskim carem Aleksandrom: ponovo se savetuje uzdržanost, bar dok ruska vojska ne pređe Dunav[10].
  • 17. 6. (5. 6. po j.k.) - Počinju glavni turski udarci na Crnu Goru ("devet krvavijeh dana"): Sulejman-paša se probio do Spuža i spojio s odredom iz pravca Albanije, ali dobija prekomandu u Bugarsku[8].
  • 17. 6. - Bitka u White Bird Canyon, Idaho, je pobeda naroda Nez Percé koji pokušava izbeći saterivanje u rezervat ali tek prvi okršaj Rata Nez Perce na Severozapadu SAD (do oktobra).
  • 21. 6. - Molly Maguires, irski rudarski aktivisti, obješeni u zatvoru Okruga Carbon u gradu Jim Thorpe u Pennsylvaniji.
  • 22. 6. - Ruska vojska prelazi Dunav.
  • 24. 6. - Posle devetodnevnih borbi u Ostroškom klancu, Sulejman-pašine trupe iz Nikšića se spojile sa Ali Saib-pašinim sa juga (sutradan se povlače do tvrđave Spuž). Istog dana kod manastira Morače poražene Mehmed Ali-pašine trupe iz Berana[11].
  • 26. 6. - Vulkanska erupcija planine Cotopaxi u Ekvadoru sa piroklastičnim tokovima izaziva blatne poplave i 1000 mrtvih.
  • 28. 6. - Charles Bradlaugh i Annie Besant osuđeni u Engleskoj zbog objavljivanja knjige Charlesa Knowltona o kontroli rađanja.
  • 30. 6. - Britanska flota poslata u zaliv Bešik u Dardanelima.

Jul/Juli/SrpanjUredi

  • proleće-leto - Nakon vlažnog proleća sa poplavama, Srbiju pogodilo sušno leto koje je prepolovilo prinose u poljoprivredi, povrh prošlogodišnjeg ratnog iscrpljivanja[14].

Avgust/August/KolovozUredi

Septembar/RujanUredi

 
Opsada Plevne, "Zauzeće Grivičkog reduta"
  • 1. 9. - U Srbiji se prvi put polaže matura.
  • 1 - 3. 9. - Bitka kod Lovče, treća bitka u opsadi Plevne - Rusi zauzimaju tvrđavu Loveč, zaštitu komunikacionih linija za Plevnu.
  • 5. 9. - Ludi Konj ubijen u utvrđenju u Nebraski.
  • 5. 9. - Mars u bliskoj opoziciji, Giovanni Schiaparelli ga osmatra i misli da vidi kanale (canali), što je na engleskom prevedeno rečju canals koja odgovara veštačkim kanalima - narednih decenija se razvija folklor o Marsovcima.
  • 8. 9. (27. 8. po j.k.) - Crnogorci osvojili Nikšić i devetnaest topova[17]. Iz grada i okoline se odseljava 283 muslimanske porodice[18].
  • 11. 9. - Rusko-rumunski krvavi juriš na Plevnu, Rumuni uspevaju zadržati redut Grivica - zbog velikog broja žrtava, ruska komanda će promeniti taktiku.
  • 11. 9. - Britanski jedrenjak Avalanche potonuo nakon sudara u La Manšu, 106 mrtvih.
  • 13 - 17. 9. - Odbijen još jedan turski napad na prijevoj Šipka.
  • septembar - Crnogorci zauzeli Bileću, iz osvete zapaljene turske kuće[19]; pošto se Austrougarska protivi crnogorskom napredovanju u Hercegovini i prema Novom Pazaru, operacije se prenose prema Baru[8].
  • 17. 9. - Pōmare V postaje poslednji kralj Tahitija (do 1880).
  • 24. 9. - Pogibijom (ili samoubistvom) Saigō Takamorija okončava se pobuna u Satsumi.
  • septembar, krajem - U skladu s ruskim pozivom, srpska vlada pozvala dvadesetak bataljona "na dvadesetpetodnevno obučavanje" na turskoj granici, broj vojnika kasnije povećan na 25-30 hiljada[16].

Oktobar/ListopadUredi

  • 14. i 28. 10. - Izbori u Francuskoj: republikanci zadržavaju ubedljivu većinu - konačni poraz monarhista, parlament u Trećoj republici više nikada neće biti raspušten (predsednički sistem će se vratiti tek 1958).
  • 5. 10. - Poglavica Joseph se predao vojsci SAD - kraj Rata Nez Perce.
  • 16. 10. - Uredba mađarske vlade: u narodnosnim školama u bivšoj Granici nastava se sprovodi na maternjem jeziku, ali treba obratiti naročitu pažnju na učenje državnog, mađarskog, jezika[20].
  • 21. 10. - Osvećenje pravoslavne crkve Svetog blagovještenja u Dubrovniku.
  • 22. 10. - Rudarska katastrofa u Blantyre - 207 poginulih, najgora rudarska nesreća u istoriji Škotske.
  • 24. 10. - Opsada Plevne: rusko-rumunske snage u potpunosti blokirale grad.
  • 30. 10. (18. 10. po j.k.) - U Sankt Peterburgu počinje Proces 193, sudi se revolucionarima-narodnjicima, učesnicima "Odlaska u narod" uhapšenim još 1873-74. (proces traje do sledećeg februara).

Novembar/StudeniUredi

Decembar/ProsinacUredi

  • 2. 12. - U Rumi održan veliki antiturski narodni zbor, upućena rezolucija banu Mažuraniću[22].
  • 6. 12. - Prvi broj Washington Post-a.
  • 7. 12. (25. 11. po j.k.) - Topolska buna: jedan bataljon narodne vojske se pobunio na Stanovljanskom polju kod Kragujevca i krenuo u Topolu - slabo organizovani karađorđevićevski pokušaj zbacivanja kneza Milana, ugušena posle četiri dana[23].
  • 9. 12. - Osnovano Prvo trezvenjačko društvo u Srbiji.
  • 10. 12. - Opsada Plevne: dan nakon krvavog pokušaja proboja u kojem je i sam ranjen, Osman Nuri-paša predaje grad. Oslobođene ruske snage za okončanje borbi na Šipki.
  • 11. 12. - Rasulo topolskih pobunjenika usled približavanja vojske pukovnika Milutina Jovanovića, koji zatim naređuje da se sruši Topolski grad ("kula").
  • 13. 12. (1. 12. po j.k.) - Proklamacija kneza Milana - Srbija ponovno objavljuje rat Turskoj - Drugi srpsko-turski rat.
  • 15. 12. - Ibarska, Moravska i Dunavska divizija nastupaju prema jugu, za pet dana opkoljavaju Niš[24].
  • decembar - Izaslanik srpske vlade Đoka Vlajković pregovara u Rači sa begovima iz okoline Gradačca i Bijeljine - sporazumevaju se da begovi ustupe trećinu zemalja i omoguće otkup[25].
  • 17. 12. - Potpuk. Jevrem Marković sa Knjaževačkom vojskom zauzeo položaj Babina glava, dva dana docnije prevoj Sveti Nikola[26].
  • 24. 12. - Oslobođena Ak-Palanka (Bela Palanka), čime je zatvoren zapadni prilaz Sofiji.
  • 25. 12. - Ibarska divizija pukovnika Biničkog oslobađa Kuršumliju, približiće se Samokovu i Prepolcu na putu Priština-Prokuplje. Istog dana krvave borbe na Nišoru, severno od Pirota.
  • 28. 12. - Turci napustili Pirot kome je pretilo opkoljavanje, srpska vojska zatim kreće ka Sofiji, u sadejstvu sa ruskom vojskom.

Kroz godinuUredi

 
Maketa zgrade HAZU

RođenjaUredi

Januar/Siječanj – Jun/LipanjUredi

Jul/Srpanj – Decembar/ProsinacUredi

Kroz godinuUredi

SmrtiUredi

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1877.

Januar/Siječanj – Jun/LipanjUredi

Jul/Srpanj – Decembar/ProsinacUredi

Kroz godinuUredi

ReferenceUredi

  1. Istorija s. n. V-1, 390
  2. "Politika", 6. maj 1938
  3. Istorija s. n. V-1, 393-4
  4. Istorija s. n. V-1, 394
  5. Istorija srpskog naroda, knjiga 6, tom 1, str. 349
  6. Istorija s. n. V-1, 396
  7. Istorija s. n. V-1, 444
  8. 8,0 8,1 8,2 Ćorović, Vladimir. Istorija srpskog naroda, Put na Berlinski kongres. rastko.rs
  9. Crna Gora od kraja XV veka do 1914. godine, rastko.rs
  10. Istorija s. n. V-1, 397
  11. 11,0 11,1 Istorija s. n. V-1, 445
  12. Istorija s. n. V-1, 395-6
  13. Istorija s. n. V-1, 397-8
  14. Istorija s. n. V-1, 395
  15. Istorija s. n. V-1, 522
  16. 16,0 16,1 Istorija s. n. V-1, 398
  17. "Srpske novine", 30.8.1877, str. 2. digitalna.nb.rs (pristup. 29.11.2015.)
  18. Bojović, Jovan R. (1990). O stanovništvu slovenskog porijekla u Albaniji. rastko.rs
  19. Hannes Grandits; Nathalie Clayer; Robert Pichler (15 May 2011). Conflicting Loyalties in the Balkans: The Great Powers, the Ottoman Empire and Nation-Building. I.B.Tauris. str. 126–. ISBN 978-1-84885-477-2. http://books.google.com/books?id=xHEnVxnHIHgC&pg=PA126. 
  20. Istorija s. n. V-2, 166
  21. Istorija s. n. V-1, 399
  22. Istorija s. n. V-2, 258
  23. Istorija s. n. V-1, 399-400
  24. Istorija s. n. V-1, 402
  25. Istorija s. n. V-1, 524
  26. Istorija s. n. V-1, 402-3

V. takođerUredi

LiteraturaUredi