Novo kraljevstvo

(Preusmjereno sa stranice Novo egipatsko kraljevstvo)
Dinastije faraona
starog Egipta
predinastički Egipat
protodinastički period
rani dinastički period
1. 2.
Staro kraljevstvo
3. 4. 5. 6.
prvi prelazni period
7. 8. 9. 10.
11. (samo Teba)
srednje carstvo
11. (ceo Egipat)
12. 13. 14.
drugi prelazni period
15. 16. 17.
Novo carstvo
18. 19. 20.
treći prelazni period
21. 22. 23. 24. 25.
kasni period
26. 27. 28.
29. 30 31.
Grčko-rimski period
Ptolomejska dinastija-Rimsko Carstvo

Nova država je razdoblje u povijesti drevnog Egipta između 16.st. pne. i 11.st. pne. za vrijeme kojeg su vladale Osamnaesta egipatska dinastija, Devetnaesta egipatska dinastija i Dvadeseta egipatska dinastija.

Za vrijeme nove države Egipat je proširio svoje granice do najveće mjere u svojoj povijesti. Proširio se daleko na jug u Nubiju držao je široka područja na Bliskom istoku. Egipatska vojska ratovala je s Hetitima zbog kontrole nad područjem današnje Sirije.

To je najsjajnije i najslavnije razdoblje egipatske povijesti i era najpoznatijih i najslavnijih faraona. Egipat je tijekom ovog razdoblja postao najmoćnija država staroga istoka a isto tako i priznata velesila čija ljepota umijetnosti očarava ljude još i danas. Često se naziva i Novo kraljevstvo.

18. dinastija

uredi
 
Maksimalna teritorija Egipta (15. vijek pne.)

Osnivačem 18. dinastije, koja je označila početak Novog kraljevstva, smatra se faraon Amozis I. On protjeruje Hikse iz Egipta, uspostavlja dobro organizovanu državu te ratuje u Nubiji.

Nasleđuje ga sin Amenofis I. Koji je završio osvajanje Nubije te modernizirao i reformirao vojsku. On i njegova majka su poštovani nakon smrti.

Tutmozis I., njegov vojskovođa i nasljednik proveo je većinu svoje karijere ratujući i osvajajući, a mnogi smatraju da je upravo on prvi faraon koji se dao pokopati u Dolini kraljeva, u grobnici uklesanoj u stijenu.

Smrću njegova naslednika Tutmozisa II., koji je kratko vladao, njegova kći Hatshepsut prigrabila je vlast. Budući da je legitimni nasljednik Tutmozis III. Bio vrlo mlad, ona je vladala umjesto njega. Pokazivala se odevena kao muškarac, a njena vladavina je obeležena miroljubivom vanjskom politikom te izuzetnim građevinskim pothvatima. Vodila je i pomorsku ekspediciju u Punt, sa koje je dovela egzotične životinje i biljke, npr. majmune i tamijan.

Njezina smrt dovela je na prijestolje njezina posinka Tutmozisa III., koji je bio najveći ratnik u egipatskoj istoriji, general koji nikada nije izgubio bitku te veliki osvajač i organizator. Za njegove vladavine egipatsko carstvo postalo je veće nego ikada pre ali i posle. Svoje je bitke ovekovečio u Svecanoj dvorani hrama u Karnaku.

Amenofis II. Poznat je po svojoj izuzetno zanimljivoj grobnici u Dolini kraljeva i uspešnim vojnim poduhvatima. Uskoro je otkopavanje i otkrivanje velike sfinge iz pijeska u Gizi dovelo na prijestolje princa Tutmozisa, koji je vladao egiptom kao idući faraon poznat kao Tutmozis IV.

Njegov sin Amenofis III. Bio je veliki faraon graditelj za čije je vladavine egipat doživio najveće bogatstvo, prosperitet i raskoš. To je bilo doba sa retkim ratovima i podizanjem velikih kipova i hramova.

 
Amenofis III.

Njegov nasljednik Amenofis IV.,koji kasnije menja ime u Ekhnaton, napušta dotadašnji glavni grad Tebu i gradi novu prijestolnicu koju je nazvao Akhetaton, a danas je poznata kao Amarna. Ostavio je tradiciju i vjerski sistem koji je tradicionalno slavio mnogo bogova, i uveo jednoga boga Atona kojeg je slavio zajedno sa svojom porodicom. Zemlja je bila u velikoj krizi, a brojni teritorijalni gubitci pre osvojenih područja, faraona, čini se, nisu ga zanimali. Njegove reforme su ukinute ubrzo nakon njegove smrti (vjerojatno su ga otrovali egipatski tradicionalisti), a prijestolnica je prebacena natrag u Tebu.

Ekhnatona najvjerojatnije nasljeđuje njegova žena Nefertiti, koja je vladala kao slabo poznati faraon Smenkhare a nakon nje na prijestolje dolazi devetogodišnji Tutankhamon. Zbog njegove mladosti u njegovim su odlukama veliku ulogu imali njegov vezir Ay i vojskovođa Horemheb. Njegova je vladavina bila kratkotrajna, značajna po tome što je vraćena stara religija a država se pocela oporavljati od epizode Amarne. Umro je iznenada, kada mu je bilo samo 19 godina a neki smatraju da je ubijen. Naslijedio ga je njegov dvorjanin Ay a njega zapovijednik vojske Horemheb, koji je egiptu vratio staru slavu i sjaj.

 
Zidni reljef Ramzesa II. u Abidosu

19. dinastija

uredi

Osnivač nove 19. dinastije je Ramzes I. kojega je nasledio mnogo značajniji sin Seti I.,veliki ratnik i graditelj. Nijedan faraon pre ili posle nije nadmašio kvalitetu umijetnosti koja je ostvarena tokom Setijeve vladavine.

Ramzes II., poznat i kao Ramzes Veliki, Setijev sin i naslednik, postao je najveći egipatski faraon. Vladao je egiptom 67 godina, sagradio brojne gigantske spomenike i hramove, vodio uspiješne ratove sa susjednim narodima te imao 100 dece i 200 žena.

Naslijedio ga je njegov tek 13. sin Merenptah, koji je bio već prilićno star kad je zavladao, budući da je njegov otac vladao iznimno dugo. Merenptahova je smrt obilježila razdoblje borbi za vlast.

20. dinastija

uredi

Izmjenjuju se faraoni koji kratko vladaju.Stanje se donekle smirilo kada je na vlast došao Setnakht, osnivač 20. dinastije. Ramzes III., njegov sin i naslijednik, uspiješno je ratovao protiv brojnih naroda koji su pokušali osvojiti egipat. Ubijen je u haremskoj uroti. Faraoni koji su ga naslijedili uglavnom su nevažni i njihova je vladavina ispunjena daljnjim slabljenjem zemlje.

Poslednje od tih faraona, Ramzes XI., bio je poslijednji faraon Novog kraljevstva. Njegovom je smrću završila najslavnija i najpoznatija era egipatske istorije.

Kronologija Nove države

uredi
Ramzes XI.Ramzes X.Ramzes IX.Ramzes VIII.Ramzes VII.Ramzes VI.Ramzes V.Ramzes IV.Ramzes III.SetnakhteTwosretSiptahSeti II.AmenmesseMerneptahRamzes II.Seti I.Ramzes I.HoremhebAyTutankhamonSmenkhkareEkhnatonAmenhotep III.Thutmosis IV.Amenhotep II.HatshepsutThutmosis III.Thutmosis II..Thutmosis I.Amenhotep I.Ahmose I.Dvadeseta egipatska dinastijaDevetnaesta egipatska dinastijaOsamnaesta egipatska dinastija

Eksterni linkovi

uredi