Ovo je članak o godini 1754.

Godina 1754 (MDCCLIV) bila je redovna godina koja počinje u utorak po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u subotu po julijanskom kalendaru.

Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 17. vijek18. vijek19. vijek
Decenija: 1720-e  1730-e  1740-e  – 1750-e –  1760-e  1770-e  1780-e
Godine: 1751 1752 175317541755 1756 1757
Evropski kolonijalni imperiji 1754. godine.
1754 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1754
MDCCLIV
Ab urbe condita 2507
Islamski 1167 – 1168
Iranski 1132 – 1133
Hebrejski 5514 – 5515
Bizantski 7262 – 7263
Koptski 1470 – 1471
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1809 – 1810
 - Shaka Samvat 1676 – 1677
 - Kali Yuga 4855 – 4856
Kineski
 - Kontinualno 4390 – 4391
 - 60 godina Yang Drvo Pas
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11754
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

DogađajiUredi

  • 11. 4. - Marija Terezija naređuje Ugarskoj dvorskoj kancelariji da se ispitaju međusobne tužbe srpskog naroda i ostalih naroda u Ugarskoj, naročito sporove sa rimokatoličkim sveštenstvom i županijskim vlastima.[1]
  • proljeće - Bosanski vezir Hadži Mehmed-paša dolazi s vojskom u Gacko: vladika Sava Petrović i guvernadur Stano Radonjić dogovorili plaćanje harača i da neće četovati u Hercegovini.[2][3]
  • svibanj - Crnogorski vladika Vasilije Petrović napustio Moskvu. U Rusiji je štampao "Istoriju o Černoj Gori", predložio stvaranje crnogorskog puka, dobio je pomoć u crkvenim knjigama i stvarima i za Cetinjski manastir. Po povratku vodi kampanju protiv plaćanja harača Turcima i protiv Mletaka.[2][4]
  • 28. 5. - Bitka kod Jumonville Glena prilikom koje britanska ekspedicija pod mladim Georgeom Washingtonom u zasjedi uništava manji odred francuskih vojnika u spornom području Ohioa; taj incident označava početak Francuskog i indijanskog rata u Sjevernoj Americi.
  • 3. 7. - Bitka kod Fort Necessityja u kojoj nadmoćne francuske snage prisiljavaju Georgea Washingtona na predaju u novoizgrađenoj tvrđavi Fort Necessity, ali mu potom daju uvjetni otpust nakon što je potpisao izjavu kojom svoj postupak kod Jumnoville Glena opisuje kao "ubistvo".
  • 30. 7. - Dužd Francesco Loredan potvrdio dukal o slobodi veroispovesti iz 1739, za šta su molili dalmatinski pravoslavci.[5]
  • listopad - Buna u virovitičkom vlastelinstvu, u vezi sa pripremama za predstojeći popis.[6] U Moslavini, na lijevoj strani donje Lonje, seljaci ove godine uskraćuju podvoz, bezuspješno nastoje da budu priključeni Krajini.[7]
  • 13. 12. - Osman III nasljeđuje Mahmuda I kao sultan Osmanskog Carstva.
  • krajem godine - Porezni popis u Hrvatskoj, od Ludbrega u Podravini do Moslavine: prihod sa zemlje i, kao novina, ostali izvori prihoda (stoka, sječa drva, rakijski kotlovi, mlinovi, trgovina...). Ubrzano se opravljaju putevi, u očekivanju posjete carice Marije Terezije - nezadovoljstvo dovodi do pobune u veljači.[8]

Kroz godinuUredi

  • Marija Terezija izdaje "Krajiška prava" (Militar Gränitz-Rechten): izjednačeno ustrojstvo Varaždinskog i Karlovačkog generalata, ukinuti posljednji ostaci krajiške samouprave, knezovi su samo pomoćnici vojnih organa za sporedne poslove.[9] Nagomilana nezadovoljstva će dovesti do pobune sledeće godine.
  • Na Porti se saznaje da je raja 12 nahija smederevskog sandžaka zapala u dugove zbog skupljača poreza i zelenaša pa je "veći deo podanika prebegao u Austriju" - krivci su spahije i zaimi proglašeni za ajane (zemaljske prvake).[10]
  • Trgovačka misija Haugvitz-Prokop nalazi 50 različitih vrsta tkanina inozemnog porijekla u trgovinama slavonskih gradova.[11]
  • Antun Bečić je skradinski biskup (do 1759). Antun II. Tripković je ninski biskup (do 1771).

RođenjaUredi

SmrtiUredi

ReferenceUredi

  1. Istorija s. n. IV-1, 262
  2. 2,0 2,1 Historija n. J. II, 1266
  3. Istorija s. n. IV-1, 444
  4. Istorija s. n. IV-1, 507
  5. Istorija s. n. IV-2, 52
  6. Historija n. J. II, 1066
  7. Historija n. J. II, 1068
  8. Historija n. J. II, 1058
  9. Historija n. J. II, 1052
  10. Istorija s. n. IV-1, 327-8
  11. Historija n. J. II, 1086
Literatura
  • Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959
  • Istorija srpskog naroda, Četvrta knjiga, prvi tom, Srbi u XVIII veku, SKZ Beograd 1986 (IV-1), drugi tom (IV-2)

Vanjske povezniceUredi