Otvori glavni meni
Ovo je članak o godini 1595.

Godina 1595 (MDXCV) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u srijedu po 10 dana zaostajućem julijanskom kalendaru.

Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 15. vijek16. vijek17. vijek
Decenija: 1560-e  1570-e  1580-e  – 1590-e –  1600-e  1610-e  1620-e
Godine: 1592 1593 159415951596 1597 1598
1595 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1595
MDXCV
Ab urbe condita 2348
Islamski 1003 – 1004
Iranski 973 – 974
Hebrejski 5355 – 5356
Bizantski 7103 – 7104
Koptski 1311 – 1312
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1650 – 1651
 - Shaka Samvat 1517 – 1518
 - Kali Yuga 4696 – 4697
Kineski
 - Kontinualno 4231 – 4232
 - 60 godina Yin Drvo Koza
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11595
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

DogađajiUredi

  • 14. 4. - Proglas kralja Rudolfa kršćanskim poglavicama u Kraljevini Bosni i susednim pokrajinama - poziv na ustanak, po ugledu na vojvode Erdelja, Vlaške i Moldavije i "brojne Rašane" u gornjoj Ugarskoj[2].
  • 26. 4. - Marino Grimani je novi mletački dužd (do 1605).
  • 5. 6. - Bitka kod Fontaine-Françaisea, pobeda Anrija IV nad Špancima.
  • 10. 6. - Saveznici spalili Nikopol u Bugarskoj, vođa erdeljskih hajduka Horvat provaljuje do Sofije; Ferhat paša je bolestima i nestašicom hrane zadržan u Jedrenu[1]. Harambaše Novak Debeljak i Starina Novak provaljuju u Bugarsku i Srbiju, nesigurni putevi u zapadnoj i centralnoj Srbiji[4].
  • 12. 6. - Brestovska unija: kijevska mitropolija odlučila priznati papu.
  • 1. 9. - Kod Čaklovca poražen bosanski beglerbeg Apardi koji je išao u pomoć Cerniku; nakon ovoga dolazi do ustanka raje u pakračkom i požeškom sandžaku (ističe se hajduk Lovro Ilić), "do 300 sela" se oslobodilo turske vlasti[2].
  • 2. 9. - Turci u Ostrogonu se predali, zatim se i Višegrad predaje bez otpora.
  • 22. 9. - U okršaju pred Petrinjom smrtno ranje Rustan-beg.
  • 24. 9. - Eggenbergova vojska ulazi u ispražnjenu Petrinju, nakon čega Turci napuštaju i Hrastovicu i Gore; u listopadu će biti organizirana Petrinjska kapetanija[7].
  • 5. 10. - General Herberstein izveštava o razgovoru sa požeškim vladikom Vasilijem - "Vlasi" su spremni preći u kršćansku Slavoniju[8].
  • 18. 10. - Saveznička vojska povratila vlaško Trgovište.
  • 30. 10. - Bitka kod Đurđua je pobeda Mihaja Hrabrog i Žigmunda Batorija, Turci izbačeni iz Vlaške, koja će zahvaljujući tome biti vazal a ne provincija Osmanskog carstva.
    • U ovo doba Erdeljci uz pomoć lokalnih Srba zauzimaju Lipovo, Čanad, Vršac, Arad, Fačet i dr.[9]

Tokom/tijekom godineUredi

RođenjaUredi

SmrtiUredi

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1595.

ReferenceUredi

  1. 1,0 1,1 Klaić, 402
  2. 2,0 2,1 2,2 Klaić, 406
  3. Klaić, 405
  4. Historija. 504
  5. Klaić, 404
  6. Klaić, 403
  7. Klaić, 407
  8. Klaić, 409-10
  9. Historija, 503
  10. Dr Ljubivoje Cerović, Srbi u Moldaviji, rastko.rs
  11. Boško Suvajdžić, Hajduci i uskoci u narodnoj poeziji, rastko.rs
  12. Dimitrije Bogdanović, Tursko doba..., rastko.rs
  13. Dimitrije Bogdanović, Srednji vek..., rastko.rs
  14. Klaić, 435
  15. Klaić, 410
  16. Historija. 525
Literatura
  • Vjekoslav Klaić, Svezak treći: dio prvi..... Prva knjiga: Doba kraljeva Ferdinanda I., Maksimilijana i Rudolfa (1527-1608) (archive.org)
  • Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959