Ovo je članak o godini 1595.

Godina 1595 (MDXCV) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u srijedu po 10 dana zaostajućem julijanskom kalendaru.

Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 15. vijek16. vijek17. vijek
Decenija: 1560-e  1570-e  1580-e  – 1590-e –  1600-e  1610-e  1620-e
Godine: 1592 1593 159415951596 1597 1598
1595. po kalendarima
Gregorijanski 1595. (MDXCV)
Ab urbe condita 2348.
Islamski 1003–1004.
Iranski 973–974.
Hebrejski 5355–5356.
Bizantski 7103–7104.
Koptski 1311–1312.
Hindu kalendari
Vikram Samvat 1650–1651.
Shaka Samvat 1517–1518.
Kali Yuga 4696–4697.
Kineski
Kontinualno 4231–4232.
60 godina Yin Drvo Koza
(od kineske Ng.)
Holocenski kalendar 11595.
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Događaji

uredi
  • 14. 4. - Proglas kralja Rudolfa kršćanskim poglavicama u Kraljevini Bosni i susednim pokrajinama - poziv na ustanak, po ugledu na vojvode Erdelja, Vlaške i Moldavije i "brojne Rašane" u gornjoj Ugarskoj[2].
  • 26. 4. - Marino Grimani je novi mletački dužd (do 1605).
  • 5. 6. - Bitka kod Fontaine-Françaisea, pobeda Anrija IV nad Špancima.
  • 10. 6. - Saveznici spalili Nikopol u Bugarskoj, vođa erdeljskih hajduka Horvat provaljuje do Sofije; Ferhat paša je bolestima i nestašicom hrane zadržan u Jedrenu[1]. Harambaše Novak Debeljak i Starina Novak provaljuju u Bugarsku i Srbiju, nesigurni putevi u zapadnoj i centralnoj Srbiji[4].
  • 12. 6. - Brestovska unija: kijevska mitropolija odlučila priznati papu.
  • 1. 9. - Kod Čaklovca poražen bosanski beglerbeg Apardi koji je išao u pomoć Cerniku; nakon ovoga dolazi do ustanka raje u pakračkom i požeškom sandžaku (ističe se hajduk Lovro Ilić), "do 300 sela" se oslobodilo turske vlasti[2].
  • 2. 9. - Turci u Ostrogonu se predali, zatim se i Višegrad predaje bez otpora.
  • 22. 9. - U okršaju pred Petrinjom smrtno ranje Rustan-beg.
  • 24. 9. - Eggenbergova vojska ulazi u ispražnjenu Petrinju, nakon čega Turci napuštaju i Hrastovicu i Gore; u listopadu će biti organizirana Petrinjska kapetanija[7].
  • 5. 10. - General Herberstein izveštava o razgovoru sa požeškim vladikom Vasilijem - "Vlasi" su spremni preći u kršćansku Slavoniju[8].
  • 18. 10. - Saveznička vojska povratila vlaško Trgovište.
  • 30. 10. - Bitka kod Đurđua je pobeda Mihaja Hrabrog i Žigmunda Batorija, Turci izbačeni iz Vlaške, koja će zahvaljujući tome biti vazal a ne provincija Osmanskog carstva.
    • U ovo doba Erdeljci uz pomoć lokalnih Srba zauzimaju Lipovo, Čanad, Vršac, Arad, Fačet i dr.[9]

Tokom/tijekom godine

uredi

Rođenja

uredi

Smrti

uredi
Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1595.

Reference

uredi
  1. 1,0 1,1 Klaić, 402
  2. 2,0 2,1 2,2 Klaić, 406
  3. Klaić, 405
  4. Historija. 504
  5. Klaić, 404
  6. Klaić, 403
  7. Klaić, 407
  8. Klaić, 409-10
  9. Historija, 503
  10. Dr Ljubivoje Cerović, Srbi u Moldaviji, rastko.rs
  11. Boško Suvajdžić, Hajduci i uskoci u narodnoj poeziji, rastko.rs
  12. Dimitrije Bogdanović, Tursko doba..., rastko.rs
  13. Dimitrije Bogdanović, Srednji vek..., rastko.rs
  14. Klaić, 435
  15. Klaić, 410
  16. Historija. 525
Literatura
  • Vjekoslav Klaić, Svezak treći: dio prvi..... Prva knjiga: Doba kraljeva Ferdinanda I., Maksimilijana i Rudolfa (1527-1608) (archive.org)
  • Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959