Kena (arapski: قنا/Qinā, koptski: Kone) je grad od 241,422 stanovnika[1] u sredini Egipta u Muhafazi Kena u kojoj je administrativni centar.[2]

Kena
قنا
Centar grada (most preko Nila)
Centar grada (most preko Nila)
Koordinate: 26°10′N 32°43′E / 26.167°N 32.717°E / 26.167; 32.717
Država  Egipat
Muhafaza Kena
Površina
 - Ukupna 31.6 km²[1]
Visina 80[1]
Stanovništvo (2018.)
 - Grad 241,422[1]
 - Gustoća 7,645 stan. / km²[1]
Vremenska zona UTC+2 (UTC)
Karta
Kena na karti Egipta
Kena
Kena
Pozicija Kene u Egiptu

Geografske karakteristikeUredi

Kena se nalazi u Gornjem Egiptu, 600 km južno od Kaira[3] i 63 km sjeverno od Luksora.[4]

Centar grada se prostire duž obala kanala, udaljen oko 1.6 km od Nila, koji na tom mjestu pravi ogromni zavoj.[2] Na suprotnoj zapadnoj obali Nila leži arheološki lokalitet Dendera sa hramom božice Hator.[2]

HistorijaUredi

Za Antike grad se zvao Kaene (grčki: Καινή) - Novi grad, kog su stari Grci razlikovali od Koptosa (današnji Kus), koji leži 23 km južnije, kom je vjerojatno preoteo trgovinu sa Arabijom, Indijom i Kinom.[2]

To se zbilo zbog promjene karavanskih puteva preko Istočne pustinje, prema crvenomorskim lukama Safaga i El Kusejr. Iskapanja u El Kusejru ukazuju da se promjena rute dogodila nakon 1517. kad je propao Mamelučki Sultanat. Za osmanske vladavine se trgovina preko crvenomorskih luka vremenom smanjila, ali je grad ostao usputna stanica za hodočasnike iz Gornjeg Egipta na hadž u Meku.[2]

Kena je novi polet i rast doživjela za Drugog svjetskog rata, kad je preko sigurnijih crvenomorskih luka doturan ratni materijal za odbranu Egipta. Prosperitet se nastavio i nakon rata kad je postala administrativni centar, i kad su izgrađeni mostovi preko Nila i autoput do Asuana.[2]

Istočno od centra grada u pustinji leži vojna baza sa aerodromom.[5]

ZnamenitostiUredi

Pored Dendere atrakcija je i njena džamija, koja je mjesto hodočašća mufijskih muslimana. Podignuta je na mjestu turbeta Abdel Rahima koji je umro u gradu 1195. On se naselio u Keni nakon povratka sa hadža u Meku i osnovao sufijski tarikat.[4]

 
Ruševine hrama božice Hator

Kena je čuvena u Egiptu po tradicijskoj grnčariji od porozne gline.[2]

Privreda, obrazovanje i transportUredi

Kena je administrativni - trgovački- obrazovni i servisni centar tog dijela Gornjeg Egipta, i grad prehrambene industrije[5]

Od 1995. je i univerzitetski grad, - sjedište Univerziteta Južne Doline koji je startao 1970. kao filijala univeziteta iz Asjuta. Danas ima 19 fakulteta koje pohađa 55498 studenata.[3]

Grad se nalazi na trasi željezničke pruge Kairo-Asuan, i na trasi autoputa 75 preko Doline Nila.[2] Preko grada prolazi i autoput 60 prema Crvenom moru.[2]

IzvoriUredi

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Egypt, Arab Republic of Egypt (engleski). City population. http://www.citypopulation.de/en/egypt/cities/. Pristupljeno 30.7. 2020. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 Qinā, Egypt (engleski). Encyclopædia Britannica. https://www.britannica.com/place/Qina-Egypt. Pristupljeno 30.7. 2020. 
  3. 3,0 3,1 University Profile (engleski). South Valley University. http://www.svu.edu.eg/en/. Pristupljeno 30.07.2020. 
  4. 4,0 4,1 Al Qena Governorate (engleski). Ask-Aladdin. https://www.ask-aladdin.com/egypt-governorates/qena-governorate/. Pristupljeno 30.07.2020. 
  5. 5,0 5,1 Upper Egypt Flour Mills FY (engleski). Reuters. https://www.reuters.com/companies/UEFM.CA. Pristupljeno 30.7. 2020. 

Vanjske vezeUredi