Delta Nila (arapski: دلتا النيل / Delta an-Nīl) je velika delta rijeke Nil na sjeveru Egipta koja tako uvire u Sredozemno more.

Delta Nila
دلتا النيل
Fotografija delte iz satelita
Fotografija delte iz satelita
Država  Egipat

Delta Nila je arhetip za sve ostale delte na svijetu po njezinom trokutastom obliku je grčki historičar Herodot nazvao taj tip uvira- delta jer ga je asocirala na obrnuto grčko slovo Δ (delta).[1]

KarakteristikeUredi

Delta Nila duboka je nekih 161 km i široka duž Sredozemnog mora oko 290 km. U njoj živi oko 60 % stanovnika Egipta (oko 50 miliona[1]), koristići se njenim blagodatima.[2]

 
Karta delte

Ukupna površina delte iznosi 22 000 km², to je danas najveće nalazište zemnog plina u Egiptu.[1]

Danas Deltu Nila formiraju dva rukavca; Rašid i Damijeta, koja se razdvajaju sjeverno od glavnog grada Egipta - Kaira.[2]

Rukavac RašidUredi

Rukavac Rašid ili po francuskom - Rosetta teče do mora prema zapadu, prema Aleksandriji gdje kod grada Rašida uvire u more.

Rukavac DamijetaUredi

Rukavac Damijeta (Damietta) teče prema istoku do grada Damijete gdje uvire u more.

HistorijaUredi

Za Antike broj rukavaca Nila u delti se kretao od 3 do 16, jer je rijeka meandrirajući stalno zatrpavala stare i otvarala nove rukavce.[1] Od najstarijih vremena Antičkog Egipta u delti se iskapaju kanali za navodnjavanje i transport, pa ih danas ima preko stotinjak većih.

Antički rukavciUredi

Po Pliniju Starijem - Nil je imao sedam rukavaca to su bili (od istoka prema zapadu);

  • Peluzijski
  • Tanitijski
  • Mendesjanski
  • Fatnitijski (ili Fatmetski)
  • Sebenitiski
  • Bolbitinski i
  • Kanopski (koji je zvan i Herakleotski i Agatodemonski)

Današnji rukavac Rašid, bio je antički - Bolbitin, a Damijeta - Fatnitik.

ProblemiUredi

Visoka Asuanska brana - dovršena 1970., donijela je brojne koristi Delti Nila. Pored toga što omogućuje kontrolu poplava, pomaže u smanjenju suše i radu hidroelektrane. S druge strane brana ograničava donos plodnog mulja kog je rijeka donosila u svojim redovnim godišnjim poplavama. Brana također pridonosi eroziji u krajevima duž sredozemne obale. Pojedini naučnici smatraju da bi porast temperature zbog globalnog zatopljenja i viša razina moramogli negativno utjecati na Deltu Nila. Crne projekcije pokazuju da bi veliki dijelovi delte mogli nestati pod vodom, što bi bio veliki gubitak za poljoprivrednike u delti.[1]

IzvoriUredi

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 "Nile Delta Facts" (engleski). Sciencing. https://sciencing.com/nile-delta-7289614.html. Pristupljeno 27.7. 2020.. 
  2. 2,0 2,1 "Nile River and Delta" (engleski). Geography. https://geography.name/nile-river-and-delta/. Pristupljeno 27.7. 2020.. 

Vanjske vezeUredi