Leuven (francuski: Louvain, njemački: Löwen) je grad i općina od 101,032 stanovnika[1] u sredini Belgije u flandrijskoj Provinciji Flamanski Brabant. On je i administrativni centar Arondismana Leuven

Leuven
Centar grada sa vjećnicom
Centar grada sa vjećnicom
Koordinate: 50°53′N 04°42′E / 50.883°N 4.700°E / 50.883; 4.700
država  Belgija
Regija Flandrija
Provincija Flamanski Brabant
Arondisman Leuven
Vlast
 - gradonačelnik Mohamed Ridouani
Površina
 - Ukupna 56.6 km²[1]
Visina 39[1]
Stanovništvo (2021.)
 - Grad 101,032[1]
 - Gustoća 1,785 stan. / km²[1]
Vremenska zona UTC+1 (UTC+2)
Poštanski broj 3000[1]
Pozivni broj (+32) 16[1]
Karta
Leuven na karti Belgije
Leuven
Leuven
Leuven na karti Belgije

Geografske karakteristikeUredi

Leuven se prostire duž rijeke Dijle i kanalu do Scheldte, udaljen 25 km istočno od Bruxellesa

HistorijaUredi

 
Panorama novog dijela grada

Leuven je niknuo u 9. vijeku pored utvrde koju je izgradio njemački car Arnulf Karantanski protiv Normana.[2] Prvi put je dokumentiran 891 kad se u septembru kod njega odvila Bitka kod Leuvena.[3]

Na važnosti je dobio u 11. vijeku kad je postao rezidencija grofova od Leuvena, a nakon 1190. brabantskih vojvoda. Za srednjeg vijeka prosperirao je kao poznati tkalački centar, tako da je u 14. vijeku izrastao u jedan od najvećih evropskih gradova.[2]

 
Centralni (stari) trg -Oude Markt

Tad su započeli sukobi između građana-zanatlija i plemstva koji su kulminirali 1379.kad je 17 plemića pobijeno u gradskoj vijećnici

To je ponukalo vojvodu na osvetu, sukob je završio 1383. porazom i predajom građana. Ubrzo nakon toga grad je propao, jer su brojni tkalci pobjegli u Flandriju i Englesku. Vojvoda je preselio svoju rezidenciju u Vilvoorde, a Bruxelles je zamijenio Leuven kao prijestolnica Brabantskog vojvodstva. Ono što je izgubio u trgovini, Leuven je djelomično povratio kao obrazovni centar, kad je 1425. osnovan Katolički univerzitet, kao prvi u Niskim Zemljama.[2]

 
Biblioteka Katoličkog univerziteta

Leuven je pretrpio znatnu štetu i za Prvog i Drugog svjetskog rata. Za vrijeme njemačke invazije 1914. izgorjela je slavna univerzitetska biblioteka i palača tkalačkog ceha 1193.[2]

Nakon uvođenja francuskog jezika u nastavu na Katoličkom univerzitetu, došlo je do niza studentskih demonstracija što je 1970. dovelo je do pravne podjele univerziteta na flamanski i francuski dio. Tokom sljedeće dekade francuski dio univeziteta preselilo se u obližnji, novo osnovani grad Louvain-la-Neuve.[2]

Počevši od kraja 20. vijeka Leuven se sve više pretvara u spavaonicu brojnih ljudi koji rade u Bruxellesu.[2] Ali je još uvijek snažan centar kulture i obrazovanja.

ZnamenitostiUredi

Trokatna gradska vijećnica jedan je od najbogatijih i najdetaljnijih primjera gotičke arhitekture, koju je između 1448. - 1463. podigao arhitekt Matthijs de Layens. Crkva sv. Petra, podignuta početkom 11. vijeka, dva puta je rušena prije nego što je obnovljena kao gotička građevina]] (1425.-97), ponovno je oštećena u oba svjetska rata. U enterijeru crkve nalaze se dvije lijepe slike Dierica Boutsa i brojni predmeti za euharistiju (kaleži, svjećnaci) rad Quentina Massysa.[2]

Ostale značajne srednjovjekovne građevine su; nekadašnja palača ceha trgovaca, crkve; sv. Gertrude, sv. Kvintina, sv. Mihaela i sv. Jakova, dva samostana i beginaž (azil za redovnice laikinje) sa crkvom iz 1305. U nedalekom Heverleeu nalazi se dvorac Arenberg iz 16. vijeka.[2]

PrivredaUredi

Leuven je grad kemijske, prehrambene, mašinske i industrije kože i obuće. Poznat je po pivu, Stella Artois koje proizvodi istoimena pivovara[4] i malim livnicama koje proizvode zvona za crkve.[2]

Okolica je bogat poljoprivredni kraj pa je poznat kao veliko tržište za poljoprivredne proizvode.[2]

Pobratimski gradoviUredi

Leuven ima ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima[5];

IzvoriUredi

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Belgium: Major Cities and Municipalities (engleski). City population. https://www.citypopulation.de/en/belgium/cities/. Pristupljeno 07.05. 2022. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 2,9 Leuven (engleski). Encyclopaedia Britannica. https://www.britannica.com/place/Leuven. Pristupljeno 07.05. 2022. 
  3. Iustinus Tim Avery. Battle of Leuven (891) (engleski). Cel Publishing. https://www.bookdepository.com/Battle-Leuven-891-Iustinus-Tim-Avery/9786200520401. Pristupljeno 07.05. 2022. 
  4. Brouwerij Stella Artois (nizozemski). Leuven. https://www.visitleuven.be/brouwerij-stella-artois. Pristupljeno 07.05. 2022. 
  5. Zustersteden (nizozemski). Leuven. https://www.leuven.be/zustersteden. Pristupljeno 07.05. 2022. 

Vanjske vezeUredi