Godina 1712. (MDCCXII) bila je prijestupna godina koja počinje u petak po gregorijanskom kalendaru odn. prijestupna godina koja počinje u utorak po julijanskom kalendaru. To je posljednja godina u kojoj se primjenjivao tzv. švedski kalendar.

Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 17. vijek18. vijek19. vijek
Decenija: 1680-e  1690-e  1700-e  – 1710-e –  1720-e  1730-e  1740-e
Godine: 1709 1710 171117121713 1714 1715
Newcomenova parna mašina
1712. po kalendarima
Gregorijanski 1712. (MDCCXII)
Ab urbe condita 2465.
Islamski 1123–1124.
Iranski 1090–1091.
Hebrejski 5472–5473.
Bizantski 7220–7221.
Koptski 1428–1429.
Hindu kalendari
Vikram Samvat 1767–1768.
Shaka Samvat 1634–1635.
Kali Yuga 4813–4814.
Kineski
Kontinualno 4348–4349.
60 godina Yang Voda Zmaj
(od kineske Ng.)
Holocenski kalendar 11712.
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

DogađajiUredi

Januar/Siječanj – Mart/OžujakUredi

 
Luj XIV sa svojim nesuđenim naslednicima
  • 8. 3. - Mali vojvoda od Bretanje umire od morbila i puštanja krvi; prestolonaslednik je njegov dvogodišnji brat Luj, vojvoda od Anžua, koji je takođe bolestan ali uspeva preboliti uz pomoć guvernante, Madame de Ventadour - postaje Louis XV od Francuske 1715-1774.
  • 8. 3. (kalendar?) - Na saslušanju pred Tajnim savetom, francuski dvostruki agent Antoine de Guiscard pokušao ubiti britanskog kancelara eksčekera Roberta Harleyja.
  • 11. 3. - Hrvatski sabor u Zagrebu, bez većine, prougarskih, magnata: prihvaćen prijedlog biskupa Eszterhazyja da hrvatsko kraljevstvo prizna žensko naslijeđe dinastije Habsburgovaca - Hrvatska pragmatička sankcija.[1] Ugarski sabor je priznao žensko naslijeđe tek 1723. (→ Pragmatična sankcija).

April/Travanj – Jun/LipanjUredi

  • 4. 5. - RzŠN, Cassardova ekspedicija: francuski gusar Jacques Cassard hara na portugalskim Zelenortskim ostrvima, nastavlja ka britanskim i holandskim ostrvima u Karibima (jul) i Surinamu (oktobar).
  • 16. 5. - Karlovo pismo: obvezuje se za sebe i svoje nasljednike da će nepovrijeđene sačuvati "prava, privilegije i sloboštine" hrvatskoga kraljevstva.[3]
  • maj - Izbija prvi rat između Indijanaca Fox i Francuza sa saveznicima (do 1716) - u pitanju je kontrola nad putevima trgovine krznom.
  • 19. 5. - Petar Veliki premješta prijestolnicu Ruskog Carstva iz Moskve u Sankt Peterburg (do 1918).
  • 22. 5. - Karlo VI se krunisao u Požunu za ugarsko-hrvatskog kralja, kao Karlo III.

Jul/Srpanj – Septembar/RujanUredi

  • kolovoz, početkom - Bosanski namesnik Ahmed-paša, uz pomoć skadarskog Tahir-paše Mahmudbegovića, prodire na Cetinje[4][5], vladika Danilo i Miloradović beže sa 500 ljudi preko mletačkog područja u Hercegovinu. Turci ruše manastir, ali se povlače i tada trpe veće gubitke. Boj na Carevu Lazu? [6][7] Crnogorci se "prvi put" frontalno sukobljavaju sa velikim turskim snagama.[8]
  • 11. 8. - Mirom iz Aaraua je završen građanski rat u Švajcarskoj ("Četvrti zemaljski mir"): protestanti dobijaju prevlast, ali prava katolika se poštuju.
  • kolovoz - Ugarski sabor udovoljio hrvatskom zahtjevu da se prizna pravna valjanost svim zaključcima hrvatskog sabora koje kralj sankcionira.
  • 19. 8. - RzŠN: u Utrechtu zaključeno primirje u Španiji - pregovori se ubrzavaju.

Oktobar/Listopad – Decembar/ProsinacUredi

  • krajem godine - Crnogorci ponovo pojačavaju četničku akciju.[11]
  • 20. 12. - U okviru odbrane Stralsunda u Pomeraniji, Šveđani su odneli pobedu nad Dancima i Saksoncima kod Gadebuscha. Magnus Stenbock je proizveden u maršala.

Kroz godinuUredi

  • Defterdar upućen iz Carigrada preuzeo beogradsku haznu (blagajnu) - ranije je bilo dosta zloupotreba u vojničkim platama i penzijama. U ovo vreme muslimanska raja iz Bosne se u Beogradu upisuje u erlije i kod kuće odbijaju plaćanje desetka; mnogi se u carstvu upisuju u janičare da bi izbegli obaveze i namete[12]
  • Ali-beg Ibrahimhanzade, potomak Mehmed-paše Sokolovića, dobio je po treći put carski ferman da se janičari isele iz Jeni-hana, pašine zadužbine u Beogradu, namenjene mostu u Višegradu.[13]
  • 1712-15 - Ugarski sabor pristao na osnivanje stajaće kraljevske vojske u Ugarskoj i plaćanje poreza za njeno održavanje, ali samo od strane kmetova; Ugarska komora je podređena kralju a ne Bečkoj komori, ima upravu nad novim krajevima osim Vojne krajine[14]
  • Lika i Krbava, umjesto dvorskoj Komori, podređeni Krajini.[15] tj. Karlovačkom generalatu, kako je narod i želio, nakon što je carska komisija utvrdila da se "ne može savjetovati, da se ovaj divlji narod, tako skoro i najmanje optereti kontribucijom, glavarinom ili drugim nametima".[16] Pobuna ipak ima i narednih godina.
  • Umro Atanasije Ljubojević pravoslavni episkop na području Like i Banije - dogodine ga nasleđuju Dionisije Ugarković (Kostajnička eparhija) i Danilo Ljubotina (gornjokarlovačka). Istovremeno se nameće unijatski vladika Rafailo Marković.[17]
  • 1712-13 - Srbi oko Ludbrega i Bisaga u stanju permanentne bune, jer se protive pokušajima Hrvatskog sabora da naplati kontribuciju (na vlastelinstvu Ludbreg-Rasinja ih podržavaju ban Adam Baćanj (?) i majka grofica Eleonora).[18]
  • Britanski inženjer Thomas Newcomen izrađuje Newcomenovu parnu mašinu, prvi praktični uređaj uređaj koji koristi paru za obavljanje mehaničkog rada; uređaj se koristi za ispumpavanje vode iz rudarskih jama u Black Countryju.
  • John Arbuthnot kreirao lik Johna Bulla, kao simbol Britanije.
  • Otkriveno jedno od Novosibirskih otoka.
  • Edmond Halley i Isaac Newton piratizovali nedovršeni Flamsteedov katalog zvijezda - prva pojava Flamsteedove oznake.

RođenjaUredi

SmrtiUredi

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1712.

ReferenceUredi

  1. Historija n. J. II, 1020
  2. Istorija s. n. IV-1, 536-7
  3. Historija n. J. II, 1022
  4. Istorija s. n. IV-1, 29
  5. Crna Gora od kraja XV veka do 1914. godine. rastko.rs
  6. Historija n. J. II, 1256
  7. Sveti Petar Cetinjski, Kratka istorija Crne Gore. rastko.rs
  8. Istorija s. n. IV-1, 34
  9. Istorija s. n. IV-1, 538
  10. Istorija s. n. IV-1, 30
  11. Oslobođenje Crne Gore. rastko.rs
  12. Istorija s. n. IV-1, 13
  13. Istorija s. n. IV-1, 15-16
  14. Historija n. J. II, 866
  15. Historija n. J. II, 1005
  16. Historija n. J. II, 1045
  17. Istorija s. n. IV-1, 184
  18. Istorija s. n. IV-1, 190
Literatura
  • Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959
  • Istorija srpskog naroda, Četvrta knjiga, prvi tom, Srbi u XVIII veku, SKZ Beograd 1986 (IV-1)

Vanjske povezniceUredi