Jablonec nad Nisou

Jablonec na Nisi ili Jablonec nad Nisu (češ. Jablonec nad Nisou, nem. Gablonz an der Neisse) je grad u Češkoj Republici. Jablonec na Nisi je drugi po veličini grad upravne jedinice Liberečki kraj, u okviru kojeg je sedište zasebnog okruga Jablonec na Nisi.

Jablonec na Nisi
Jablonec nad Nisou
Glavna pešačka ulica u gradu
Glavna pešačka ulica u gradu
Zastava
Zastava
Grb
Grb
Koordinate: 50°43′N 15°10′E / 50.717°N 15.167°E / 50.717; 15.167
Država  Češka
Pokrajina Flag of Liberec Region.svg Liberečki kraj
Vlast
 - Gradonačelnik Jiří Čeřovský [1]
Površina
 - Ukupna 31,39 km²
Visina 475
Stanovništvo (2015.)
 - Grad 45 594
Poštanski broj 466 01
Službena stranica www.mestojablonec.cz
Karta
Jablonec na Nisi na karti Češke
Jablonec na Nisi
Jablonec na Nisi

Jablonec na Nisi po svetski poznatoj proizvodnji ukrasnog i nakitnog stakla.

Prirodni usloviUredi

Jablonec na Nisi se nalazi u severnom delu Češke republike. Grad je udaljen od 105 km severno od glavnog grada Praga, a od prvog većeg grada, Libereca, svega 12 km jugoistočno (i sa njim čini veću aglomeraciju).

Reljef: Jablonec na Nisi se nalazi na prelazu između dve istorijske pokrajine, Bohemije i Lužice. Grad se nalazi na južnim padinama planinskom masiva Krkonoša (planina Ješted), na približno 470 m nadmorske visine. Teren u gradu i okolini je veoma pokrenut.

Klima: Klima oblasti Jabloneca na Nisi je umereno kontinentalna.

Vode: Grad Jablonec na Nisi se nalazi blizu izvorišta reke Lužičke Nise.

IstorijaUredi

Područje Jabloneca na Nisi bilo je naseljeno još u doba praistorije. Naselje pod današnjim nazivom prvi put se u pisanim dokumentima spominje u 1356. godine, a naselje je u 16. veku dobilo gradska prava. Već tada su grad i okolina bili mahom naseljeni Nemcima.

1919. godine Jablonec na Nisi je postao deo novoosnovane Čehoslovačke. 1938. godine Jablonec na Nisi, kao naselje sa nemačkom većinom, je ocepljeno od Čehoslovačke i pripojeno Trećem rajhu u sklopu Sudetskih oblasti.

U Jablonecu na Nisi je takođe došlo do izrazitog razvoja arhitekture. Uglavnom se radi o secesiji koje je jako uticala na grad. U ovo doba je nastala secesiska crkvena zgrada „Povišenje najsvetijeg križa“. Mnogo građevina ima izgled novog istoricizma npr. novorenesansna zgrada pošte, istoricizujuća zgrada pozorišta koja ima secesijske enterijere ili zgrada evangelističke crkve u novogotici. U međuratnom razdoblju nastale su dominante u stilu funkcionalizma- nova većnica i Rimskokatolička crkva „Najsvetijeg srca Isusovog“.

Posle Drugog svetskog rata mesni Nemci su se prisilno iselili iz grada u maticu. U vreme komunizma grad je naglo industrijalizovan. Posle osamostaljenja Češke došlo je do opadanja aktivnosti teške industrije i do problema sa prestrukturiranjem privrede.

StanovništvoUredi

Jablonec na Nisi danas ima oko 46.000 stanovnika i poslednjih godina broj stanovnika u gradu lagano raste. Pored Čeha u gradu žive i Slovaci i Romi.

Slike gradskih građevinaUredi

ReferenceUredi

Spoljašnje vezeUredi