Otvori glavni meni

Bitka kod Stefanijane, u blizini Soluna, je bila manja bitka između srpskih snaga pod komandom vojvode Preljuba i turskih snaga koje su pomagale vizantijskog cara Kantakuzina, u drugoj polovini maja 1344.

Bitka kod Stefanijane
Deo Građanski rat u Vizantiji 1341–1347
Vrijeme:druga polovina maja 1344.
Mjesto:između Soluna i Hristopolja,
kod Stefanijane
Rezultat: Turska pobeda[1]
Sukobljene strane
Ajdinski emirat, saveznik vizantijskog cara Srpsko kraljevstvo, saveznik namesništva
Komandanti i vođe
nepoznat Preljub
Snaga
3.100[2]
(verovatnije oko 300[3])
1.500~
Žrtve i gubici
nepoznati, ali verovatno neznatni nepoznati, visoki

Vođena je u okviru građanskog rata u Vizantiji 1341–1347. Sama bitka nije bitno uticala na tok rata, a značajna je po tome što predstavlja prvi sukob Srba i Turaka na Balkanskom poluostrvu.

Sadržaj/Садржај

PozadinaUredi / Уреди

Građanski rat u Vizantiji između onih koji su podržavali Jovana (VI) Kantakuzina (13471354) i onih koji su podržavali Jovana V Paleologa (13411376) započeo je smrću Andronika III (1328—1341) 1341. godine, a već od 1342. godine Kantakuzinov saveznik je postao kralj Dušan.

U leto 1343. godine je poslanstvo iz Venecije pod vođstvom Marina Venijerija stiglo kod srpskog kralja Dušana, nastupajući u ime vizantijskog namesništva i tražeći od njega Kantakuzenovu glavu.[4] Od sredine leta 1343. godine, nakon ponude Venecije, Dušanovo savezništvo sa Kantakuzenom je formalno prekinuto.[4] Dušan je uskoro stupio u pregovore sa Carigradom, nakon čega je zaključen sporazum Dušana, sa jedne strane, i Ane Savojske i Aleksija Apokavka, sa druge strane.[4] Da bi savez bio čvršći ugovorena je i ženidba Dušanovog sina Uroša sa sestrom vizantijskog maloletnog naslednika Jovana V Paleologa.[4]

Nakon Dušanovog prestrojavanja, Kantakuzinu u pomoć dolazi njegov stari prijatelj i saveznik Umur Beg iz Smirne. Turci predvođeni begom Umurom su pokušali da zauzmu Solun za vizantijskog cara, drugi najveći i najbogatiji grad carstva. Lično Umur je doveo prilično veliku flotu na ušće Vardara radi napada na Solun.[4]

U međuvremenu, papa Kliment VI je započeo krstaški pohod na Umurovu prestonicu Smirnu, poslavši u proleće 1344. združenu flotu koju su činili vitezi Jovanovci sa Rodosa, Kiprani i Mlečani. Zbog toga, Umur Beg je bio primoran da digne opsadu i požuri nazad da brani svoju prestonicu. Međutim u maju 1344. godine kod Palene, zapadnog poluostrva Halkidike, krstaši su presreli turske brodove i zapalili ih.[5] Jedan deo turske vojske koji se spasao se bekstvom na obalu, planirao je da se kopnenim putem probije preko Trakije do Hersona i da se odatle prebaci u Malu Aziju.[5]

Istovremeno, kralj Dušan je poslao odred oklopnika predvođenih vojvodom Preljubom da ih presretnu.

Tok bitkeUredi / Уреди

Srpski konjanici i Seldžuci, kojih je po Jovanu Kantakuzinu bilo 3.100, susreli su se kod mesta Stefanijane u Trakiji, na putu između Sera i Soluna.[5] Turci su se povukli u obližnja brda, a Srbi su sjahali sa konja i krenuli u poteru pešice. Turci su se zatim vratili i zarobili konje srpskih ratnika. Usledio je napad na srpske vojnike koji su većinom poginuli.[5]

PovezanoUredi / Уреди

IzvoriUredi / Уреди

  1. Vizantološki institut, Zbornik radova Vizantološkog instituta, (Naučno delo, 1996), 194.
  2. Kantakuzin navodi tu brojku u svojim memoarima
  3. Željko Fajfrić, Sveta loza Stefana Nemanje, Šid 1998.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Željko Fajfrić, Sveta loza Stefana Nemanje, Šid 1998.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 Bitka kod Stefanijane

Spoljašnje vezeUredi / Уреди