Otvori glavni meni

Mahidevran (sultanija)

(Preusmjereno sa Mahidevran Sultan)
Mahidevran Gülbahar
Datum rođenja 1498./1581.
Mesto rođenja Kavkaz (Dinastija Termuk)
Datum smrti 3. veljače 1580.
Mesto smrti Bursa ( Osmansko carstvo)
Grob grob princa Mustafe
Titula haseki sultanija
Period 1515.-1553.
Poreklo
Dinastija -Dinastija Termuk po rođenju
-osmanska dinastija rađanjem nasljednika
Otac Princ Mirza Termuk
Majka Princeza Nazan
Porodica
Supružnik Sulejman I (nevjenčani,majka njegove djece)
Deca princ Mustafa
sultanija Raziye

Mahidevran Gülbahar Sultan (1500. - 1581), bila je sultanija osmanskog sultana Sulejmana I Veličanstvenog. Njeno ime (turski izgovor: [ˌmaːhidevˈɾan ɟylbaˈhaɾ], osmanski turski: ماه دوران) znači "ona koja je uvijek lijepa", "ona čija ljepota ne prolazi" ili "lijepo doba"[1], ali isto tako i "Mjesec sreće"[2] ili Gülbahar (osmanski turski: گلبهار). Bila je Sulejmanova haseki sultanija i majka princa Mustafe i sultanije Raziye.[3]

BiografijaUredi

Postoje mnoge teorije o njenom porijeklu i rođenju. Smatra se da je bila kći princa Mirze Hajdara Termuka i njegove supruge princeze Nazan, kćeri Menli Giraja. Rodila se 1498. ili 1500. u Kavkazu. Imala je sestre Beliksu i Akilu. Oteta je i prodana u Istanbul u sultanov harem.

Život sa sultanomUredi

Ona je bila jedna od najljepših žena carstva, a samo njeno ime Gulbahar značilo je “proljetna ruža”. U Manisi je rodila 1515. godine princa Mustafu, a 1525. godine svoje posljednje dijete sultaniju Raziye. Imala je divan život dok u harem nije došla Rokselana. Mahidevranina titula bila je Haseki Mahidevran Sultan.

Sulejmanova vladavinaUredi

U Istanbulskom haremu, imala je veoma uticajnog rivala, Sultaniju Hurrem, koja se ubrzo pokazala kao Sulejmanova omiljena žena, ali i osoba koja mu neće biti samo priležnica već vjenčana supruga. Hurrem je rodila prvog sina Mehmeda 1521. godine uništavajući Mahidevranin status kao majke jedinog Sulejmanovog sina. Rivalstvo je potisnula Majka sultanija Ajše Hafsa, ali poslije njene smrti 1534. godine, ljuto suparništvo postalo je očigledno. Situacija se pogoršala kada su se potukle, a Mahidevran istukla Hurrem. Ovo je razljutilo Sulejmana, pa je ubrzo poslije toga poslao Mahidevran da izvan prijestolnice živi sa svojim sinom.

Prema turskoj tradiciji, svi prinčevi su morali da rade kao sandžački upravnici. Mustafa je poslan kao upravnik Manisa sandžaka, pa je Mahidevran morala da ide s njim. Kako se bližio kraj Sulejmanovoj vladavine, rivalstvo između njegovih sinova postajalo je sve ljuće. Osim toga, Hurrem i veliki vezir Rustem Paša, okrenuli su ga protiv Mustafe, pa je Mustafa optužen za izazivanje pobune. Tijkom pohoda protiv Safavidske Persije, 1553. godine, Sulejman je naredio da se Mustafa ubije. Mahidevran je umrla 1581. godine u palači u Bursi, a sahranjena je pored princa Mustafe u mauzoleju. Nadživjela je Hurrem i Sulejmana, svu njihovu djecu, uključujući i svoju kćer sultaniju Raziye, koja je umrla 1571. od tuberkuloze.

Popularna kulturaUredi

U turskoj seriji Sulejman Veličanstveni Mahidevraninu ulogu tumači Nur Vezirolgu.

IzvoriUredi

  1. "İsim bulamadım — Mahidevran isminn anlamı" (turski). Arhivirano iz originala 04. 04. 2012.. https://archive.is/20121117073842/www.isimbulamadim.com/isim_ayrinti.aspx?isim=Mahidevran&isim_id=1592401. pristupljeno 10. 04. 2012.. ""Mah", Ay ya da güzel yüz, "Devran" devir ya da zaman anlamına geliyor. Mahidevran ise "zamanın güzeli, devrin güzeli" anlamına gelmektedir. Mahidevran Sultan Kanuni Sultan Süleyman'ın eşlerinden." 
  2. Leslie P., Peirce (1993). "Wives and Concubines: The Fourteenth and Fifteenth Centuries". The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire. 198 Madison Avenue, New York, New York 10016-4314: Oxford University Press. str. 55. ISBN 978-0-19-508677-5. 
  3. Uluçay, M. Çağatay (1985). Padişahların Kadınları ve Kızları. Türk Tarih Kurumu. str. 39. http://books.google.com.tr/books?id=nktpAAAAMAAJ&q=%22Raziye+Sultan%22&dq=%22Raziye+Sultan%22&hl=tr&sa=X&ei=k8nDT7qeIcKYOp7tsOAJ&ved=0CDoQ6AEwAg.