Razlike između izmjena na stranici "Dželaludin Rumi"

Dodano 100 bajtova ,  prije 7 godina
m/м
Bot: popravljanje preusmjeravanja
m/м (Bot: popravljanje preusmjeravanja)
| širina_slike =
| ime = Mevlana Dželaludin Rumi
| rođenje = [[1207]], [[Balh]], [[Veliki Horasan]], [[Perzijska Monarhija|Perzijsko carstvo]]
| smrt = [[1273]], [[Konja]], [[Rumski sultanat]], [[Seldžučko carstvo]]
| škola = [[Sufizam|Tasavuf]]
| interesovanja = [[teologija]], [[filozofija]], [[poezija]], [[muzika]]
| centralne_ideje =
| potpis =
}}
'''Mevlana Dželaludin Rumi''' ([[perzijski jezik|perz.]]: مولانا جلال الدین محمد رومی) je bio [[Perzijancipersijanci|perzijski]] [[islam]]ski filozof, teolog, pravnik, pesnik i [[sufizam|sufi]] mistik iz [[13. vekvijek|13. veka]]a. Smatra se jednim od najvećih mističkih pjesnika islama, koji je pisao na perzijskom jeziku.<ref name="Enciklopedija živih religija">Enciklopedija živih religija, Nolit, Beograd, 2004. ISBN 86-19-02360-8</ref>
 
Ime Rumi dobio je zbog toga što je život proveo u Rumu ([[Rumski sultanat]]), današnja srednja [[Mala Azija|Anadolija]], a Mevlana na farsiju znači "naš vodič" ili "naš gospodar".
 
== Život ==
Rođen je 30. septembar, [[1207]]. godine u gradu [[Balh]]u, oblast [[Baktrija]], tada u sastavu [[PerzijskoPerzijska carstvoMonarhija|Perzijskog carstva]] (današnji [[Afganistan|Avganistan]])<ref name="Dželaludin Rumi">[http://www.liber.org.yu/arhiva/liber04/rumi.html Dejan Spasojević, Dželaludin Rumi]</ref>. Potiče iz ugledne porodice, a njegov otac Bahaudin Velad je bio veliki učenjak. Pred najezdom [[MongolMongoli|Mongola]]a<ref name="Dželaludin Rumi"/>, ili zbog dvorskih intriga kojima je njegov otac Bahaedin postao izložen<ref name="Enciklopedija živih religija"/>, njegova porodica napušta Balh između [[1213]]. i [[1217]]. godine. Prema predanju, u gradu [[Nišapur]]u sreću čuvenog mistika Atara, koji je, videvši Bahaudina i Dželaludina, uzviknuo: „Gle čuda! Dolazi nam reka koja vodi moćni okean!“. Tada je čuveni sufija malom Dželaludinu poklonio svoju Knjigu tajni (''Esrarname'').<ref name="Dželaludin Rumi"/>
 
Nakon nekoliko godina putovanja kroz razne oblasti Istoka, porodica se najzad nastanjuje u gradu [[Konja]], gde je Bahaedin [[1227]]. godine uspeo da dobije položaj profesora teologije. Konja se nalazila u istočnoj Anadoliji, u oblasti koja se nazivala Rum (prema Rimskom, tj. Istočnom rimskom carstvu — Vizantiji), po čemu je budući pesnik dobio svoj nadimak Rumi.
 
Nakon smrti oca [[1231]]. godine, Dželaludin putuje u [[Sirija|Siriju]] i provodi sedam godina u [[Damask]]u i [[Halep]]u, nakon čega se vraća u Konju, gde nasleđuje očevo mesto i predaje teološke nauke. Rumi nije bio ni najmanje verski isključiv - imao je puno prijatelja hrišćana, posećivao je hrišćanska svetilišta, a u njegovim delima ima i metafora koje vode poreklo iz [[Evanđelje|Jevanđelja]] i hrišćanskog predanja<ref name="Dželaludin Rumi"/>.
 
{{citat2|Tražiti put do ljubavi razumom, isto je što i tražiti svjetiljkom sunce.}}
[[1244]]. godine Rumi je doživeo susret sa lutajućim dervišem Šemsedinom Tebrizijem, koji je izmenio dalji tok njegovog života.<ref name="Enciklopedija živih religija"/> Šemsedin je prešao u Rumijevu kuću, a Džalaludin se od naučnika i pravnika preobražava u mistika i pesnika, koji je većinu svojih dela iz tog vremena pisao pod pseudonimom Šemsedin.<ref name="Enciklopedija živih religija"/> Nakon nekog vremena, Šemsedin je nestao iz Rumijevog života isto onako misteriozno kao što je i došao. Međutim, Rumi nastavlja da piše inspirisan "božanskim" ljudima. Pod utiskom ličnosti Salahudina Zarkuba, jednostavnog, nepismenog čoveka čiste duše, piše oko 70 gazala.<ref name="Dželaludin Rumi"/> Nakon Salahudinove smrti, njegov učenik Husamedin Čelebi, takođe slavni sufija, mu služi kao inspiracija da napiše svoju najpoznatiju poemu [[Masnevija|Masneviju]], koja spada u najviše uzlete ljudske misli<ref name="Dželaludin Rumi"/>.
 
Rumi umire u Konji (današnja [[Turska]]) 17. decembra 1273. godine. Njegovoj sahrani je prisustvovalo na hiljade stanovnika grada, bilo da su [[muslimani]], [[хришћанин|hrišćani]] ili [[jevreji]]. On sam je ostavio amanet da mu na sahrani svira muzika.<ref name="Dželaludin Rumi"/> Ta noć ostaje poznata kao Noć venčanja (''Šabe Arus''), i od tada svake godine dolazi reka njegovih poštovalaca iz celoga sveta na njegovo turbe.
 
== Dela ==
64.473

izmjene