Razlike između izmjena na stranici "Karnataka"

Dodano 38 bajtova ,  prije 11 godina
m
Robot Dodaje: el:Καρνάτακα; kozmetičke promjene
m (robot Dodaje: be-x-old:Карнатака)
m (Robot Dodaje: el:Καρνάτακα; kozmetičke promjene)
! colspan="2" bgcolor="#DEFFAD" | Mapa
|-----
| colspan="2" align="center" bgcolor="#E8E8E8" | <center>[[imageDatoteka:India_Karnataka_locator_map.svg |250px|Položaj Karnatake u Indiji]]</center>
|}
 
'''Karnataka''' je savezna država [[Indija|Indije]] sa površinom od 192.000 km² i 55.868.200 stanovnika (stanje: 1. jan. 2001). Karnataka se nalazi na jugu Indije na [[visoravan Dekan|visoravni Dekan]] i graniči sa [[Maharaštra|Maharaštrom]] , [[Goa|Goom]], [[Andra Pradeš]]om, [[Tamil Nadu]]om i [[Kerala|Keralom]]. Svojim zapadnim delom izlazi na [[Arapsko more]]. Glavni grad Karnatake [[Bangalor]] ima preko 6 miliona stanovnika. Softverska industrija Bangalorea predstavlja 35% indijskog softverskog izvoza. Karnataka je jedini izvoznik [[sandalovina|sandalovine]] u Indiji.
[[imageDatoteka:Mysorepalace.jpg|mini|left|250px|Misorska Palata]]
== Istorija ==
Neolitička naselja datiraju iz drugog veka pre Hrista. Karnataka je bila u sastavu [[Maurja carstvo|Maurja carstva]], kojim je u 3. veku pre Hrista vladao [[Ašoka]]. Tokom prvog milenijuma Karnataka je bila u sastavu različitih dinastija: Kadambas, Ganga([[323.]] -[[550.]] ) , Čalukjas i Raštrakutas.
Na prelasku milenijuma osnovano je [[Hojsala carstvo]], tokom koga je procvetala umetnost i arhitektura i tada su sagrađeni hramovi kao Hojsalesvara hram u Halebidu i Čenakesava hram u Beluru. Širenjem Hojsala carstva delovi Andra Pradeša i Tamil Nadua dolaze pod njihovu vlast. [[Vidžajanagara carstvo]] (1336.- 1660.) se održavalo pred muslimanskim invazijama. Poticalo je tradicije i ohrabrivalo umetnost, religiju i literaturu na [[sanskrit]]u, [[Kanada (jezik)|kanada]] i teluga jeziku. Koalicija sultana je pobedila i srušila Vidžajanagara carstvo. Sultani su ohrabrivali [[urdu]], persijsku literaturu i islamsku arhitekturu. [[Moguli]] su pobedili sultane i region je postao deo [[Mogulsko carstvo|Mogulskog carstva]]. Mogulski vladar [[Aurangzeb]] je postavio Vodedžaru od Majsora kao vladara. Kasnije područjem vlada [[Hajder Ali]], a posle njega njegov sin Tipu Sultan, poznat kao [[Tigar od Majsora]]. Tigar od Majsora se borio protiv evropske ekspanzije, tj. britanske ekspanzije. Vodili su se [[Anglo-Majsorski ratovi]] ([[1767.]] -[[1799.]] ). U zadnjem ratu [[Tigar od Majsora]] je izgubio rat i život. Majsor je postao deo Britanske Indije. Posle nezavisnosti Vodejatr maharadža je bio guverner. Delovi tadašnjih država Madras, Hajderabad i Bombaj postali su [[1956.]] deo
Majsora, a država Majsor se [[1973.]] preimenuje u Karnataka.
 
== Geografija ==
Karnataka se nalazi na [[Visoravan Dekan|visoravni Dekan]] i graniči se sa [[Arapsko more|Arapskim morem]] na zapadu, Goom na severozapadu, [[Maharaštra|Maharaštrom]] na severu, [[Andra Pradeš]]om na istoku, [[Tamil Nadu]] na istoku i jugoistoku i [[Kerala|Keralom]] na jugoistoku. Nalazi se na uglu, gde [[Zapadni Gati]] i [[Istočni Gati]] konvergiraju u Nilgiri planine.
Država ima tri glavne fizičke zone:
* Obalni pojas, između [[Zapadni Gati|Zapadnih Gata]] i [[Arapsko more|Arapskog mora]]. Taj pojas je širok 48 do 64 kilometra
* [[Zapadni Gati]], predstavljaju planinsku oblast, koja ima prosečnu visinu od 900 metara
* [[Visoravan Dekan]], koja zauzima unutrašnjost države. To područje je poprilično suho.
[[imageDatoteka:Karnataka Hampi IMG 0730.jpg|thumb|right|300px|Hampi]]
[[imageDatoteka:Barachukki_-_a_revelation.jpg|thumb|left|250px|Baračuki vodopadi]]
 
== Ekonomija ==
=== Poljoprivreda ===
Karnataka je najveći proizvođač [[kafa|kafe]] u Indiji. Proizvodi se 59% indijske proizvodnje kafe i 75% indijske proizvodnje cveća. Jedini je izvoznik [[sandalovina|sandalovine]] u Indiji. Majsorski distrikt je poznat po proizvodnji sirove [[svila|svile]], a u Majsoru se proizvode čuveni svileni sariji.
 
=== Rudarstvo ===
Preko 90% indijske proizvodnje [[zlato|zlata]] dolazi iz južne Karnatake. U zadnje vreme vadi se ruda mangana. Većina indijske rude gvožđa dolazi iz Karnatake.
[[imageDatoteka:Jogmonsoon.jpg|thumb|240px|Džog vodopadi]]
=== Tehnologija i servisni sektor ===
[[Bangalor]] je svetski poznat po informacionim tehnologijama. Sam Bangalor izvozi 38% celokupnog indijskog izvoza sofvera, koji iznosi 9 milijardi $ za celu Indiju. [[Bangalor]] se naziva i "'''Silicijumska dolina Indije'''". Hardverska industrija Bangalora izvozi u iznosu od 500 miliona $ .
[[Biotehnologija]] Bangalora daje 50% svih indijskih prihoda u tom sektoru, koja iznose 500 miliona $ .
 
== Turizam ==
Karnataka je poznata po prirodnim lepotama, nacionalnim parkovima, spomenicima i hramovima, od kojih se mnogi nalaze na [[UNESKO]]voj listi [[Svetska baština|svetske kulturne baštine]]. [[Džog vodopadi]] su visoki 292 metra i predstavljaju jedne od najvećih vodopada u Aziji. Od 3600 zaštićenih spomenika u Indiji, u Karnataki se nalazi 609. Na severu Karnatake posebno je značajan [[Hampi]], koji se prostire na 125 km² i gde se nalazi 54 svetski značajna spomenika, sa stotinama drugih od nacionalnog značaja. To je mesto bilo glavni grad Vidžajanagara carstva.
 
{{Države i teritorije Indije}}
 
[[categoryKategorija:Indijske države]]
 
{{Link FA|en}}
[[de:Karnataka]]
[[dv:ކަރްނާޓަކާ]]
[[el:Καρνάτακα]]
[[en:Karnataka]]
[[eo:Karnatako]]