Otvori glavni meni

Izmjene

Obrisana 3 bajta ,  prije 5 godina
m/м
nema sažetka uređivanja
Sholije su važni izvori informacija za mnoge aspekte antičkog sveta, posebno za istoriju antičke književnosti. Najstarije sholije, obično anonimne, potiču iz [[5. vijek pne.|5.]] ili [[4. vek pne.|4. veka pne.]], npr. "D" sholije uz ''[[Ilijada|Ilijadu]]''. Sačuvane sholije u osnovi predstavljaju kompilaciju, znatno skraćenu i ponekad iskrivljenu, koja je sačinjena iz starijih, obimnijih komentara ili je ekscerpirana iz monografija nastalih u različita vremena. Stoga one ponekad sadrže važne informacije iz pouzdanih izvora koji su danas izgubljeni. Običaj kompiliranja sholija nastavio se sve do [[Vizantija|poznovizantijskog]] doba, a posebno su značajni [[Evstatije Solunski|Evstatijevi]] obimni komentari uz [[Homer]]a ([[12. vek]]), kao i ''scholia recentiora'' [[Toma Magistar|Tome Magistra]] i [[Dimitrije Triklinije|Dimitrija Triklinija]] (14. vek). Mnoge od sholija nastale u vizantijsko doba potiču od velikih [[Helenistička civilizacija|helenističkih]] filologa [[Zenodot]]a, [[Aristofan iz Bizanta|Aristofana iz Bizanta]] i [[Aristarh iz Samotrake|Aristarha]].<ref> M. C. Howatson, ''The Oxford Companion to Classical Literature'', 1997, s.v. scholium.</ref>
 
Novi prepisivači i vlasnici rukupisa menjali su postojeće sholije i dodavali svoje, pa je njihov obim mogao toliko narasti da više nisu mogle stati na margine rukipisa te je postalo neophodno pretočiti ih u zaseban spis. U početku su uzimane samo iz jednog komentara, ali su kasnije kombinovane iz više njih. To se vidi po ponavljanju naslovne reči ''([[lemma]])'' ili po upotrebi alternativnih objašenjenja uvedenim izrazima kao što su: "ili ovako", "alternativno", "prema nekima", ili pak po eksplicitnom citiranju drugih izvora informacija.
 
== Važne sholije ==
 
Za [[Grčka književnost|grčku književnost]] najvažnije su sholije uz [[Homer]]ovu ''[[Ilijada|Ilijadu]]'', naročito one u rukupisima iz [[10. vek]]a koje je otkrio [[Jean-Baptiste Gaspard d'Ansse de Villoison|Villoison]] 1781. godine u [[Biblioteca Marciana|Biblioteci Marciani]] u Veneciji (v. [[Venetus A]], [[Homersko pitanje]]). Izuzetno su važne i sholije uz [[Hesiod]]a, [[Pindar]]a, [[Sofokle|Sofokla]] i [[Apolonije Rođanin|Apolonija Rođanina]], a one uz [[Aristofan]]a (uključujući tzv. ''[[Prolegomena de comoedia]]'') predstavljaju važan izvor za poznavanje istorije i razvoja [[AntičkaGrčka komedija|antičkegrčke komedije]], koji dopunjuje oskudne informacije koje se o toj temi nalaze u [[Aristotel]]ovoj ''[[Poetika (Aristotel)|Poetici]]'' i kod ''[[Suda|Sude]]''. Za [[Rimska književnost|rimsku književnost]] najznačajnije su [[Mauro Servije Honorat|Servijeve]] sholije uz [[Vergilije|Vergilija]], zatim sholije [[Helenije Akron|Helenija Akrona]] i [[Pomponije Porfirije|Pomponija Porfirija]] uz [[Horacije|Horacija]], kao i sholije [[Elije Donat|Elija Donata]] uz [[Terencije|Terencija]].
 
== Druge upotrebe ==