Razlike između izmjena na stranici "Raskol Istoka i Zapada"

Dodano 8 bajtova ,  prije 5 godina
m/м
robot kozmetičke promjene
m/м (Bot: Automatska zamjena teksta (-Category: +Kategorija:))
m/м (robot kozmetičke promjene)
{{drugo značenje3|Velika šizma}}
 
'''Raskol Istoka i Zapada''', također poznat i kao '''Velika šizma''' ili '''Istočna šizma''' je naziv za [[raskol]] temeljem koga je dotle formalno jedinstvena [[halkedonsko kršćanstvo|halkedonska]] [[kršćanstvo|kršćanska]] [[hrišćanska crkva|crkva]] trajno razdvojena na [[Katolička crkva|Katoličku crkvu]] na zapadu i [[Pravoslavna crkva|pravoslavnu]] crkvu na istoku [[srednji vijek|srednjovjekovne]] [[Evropa|Evrope]]. Kao početak raskola se tradicionalno uzima 16. jul [[1054]]. kada je [[kardinal Humbert]], izaslanik [[rim]]skog [[papa|pape]] [[Lav IX|Lava IX]] na [[carigrad]]skom dvoru, bacio [[anatema|anatemu]] na [[carigradski patrijarh|carigradskog patrijarha]] [[Mihailo Kerularije|Mihaila Kerularija]] nakon koje je slijedila Humbertova anatema od strane samog Mihaila. Veliki dio historičara, međutim, smatra da je taj događaj predstavljao samo kulminaciju postepenog i viševjekovnog otuđenja rimske Crkve i [[carigradska patrijaršija|carigradske patrijaršije]] uzrokovanog političkim okolnostima u kojima su se tokom [[rani srednji vijek|ranog srednjeg vijeka]] našli Carigrad kao prijestolnica [[Istočno Rimsko Carstvo|Istočnog Rimskog Carstva]] i Rim pod vlašću raznih, uglavnom [[Germani|germanskih]] vladara, a iz kojih su proizlazili sporovi oko međusobnog primata i crkvene nadležnosti, a koji su tek u manjoj mjeri imali [[teologija|teološku]] komponentu, najčešće vezanu uz različito tumačenje riječi [[filioque]] u [[Nikejsko vjerovanje|nikejskom vjerovanju]].
 
Iako nije predstavljao prvi crkveni raskol između Rima i Carigrada, raskol iz 1054. godine je bio jedini koji se održao, te je imao dalekosežne posljedice na dalju [[historija kršćanstva|historiju kršćanstva]] i [[historija Evrope|Evrope]]. Zbog njega je došlo do međusobnih sukoba katolika i pravoslavaca, kidanja kulturnih veza, ali i olakšanja [[muslimanska osvajanja|muslimanskih osvajanja]] čijim su metama prije svega postali Bizantsko Carstvo, [[balkan]]ske i [[Istočna Evropa|istočnoevropske]] države. S druge strane su tokom vijekova trajali napori da se Veliki raskol okonča, ali najčešće u obliku pokušaja da Katoličke crkve da određenim kompromisima po pitanju obreda i običaja sebi osigura primat, a među kojima se najviše ističe [[Firentinska unija]] iz 1439. Oni, međutim, nisu imali uspjeha, jer su u pravilu odbacivani od strane pravoslavnih crkava. Pokušaji prevladavanja Raskola se u moderno doba vezuju uz [[ekumenizam|ekumenski]] pokret; mada su godine 1965. papa [[Pavao VI]] i patrijarh [[Patrijarh vaseljenski Atinagora|Atinagora]] formalno poništili ukaze o anatemi, crkveno jedinstvo katolika i pravoslavaca još uvijek nije obnovljeno.
 
== Vanjske veze ==
* [http://www.fatheralexander.org/booklets/english/history_timothy_ware_1.htm#n4 Byzantium: The Great Schism, by Bp. Kallistos Ware]
* [http://www.newadvent.org/cathen/13535a.htm Catholic Encyclopedia: ''The Eastern Schism'']
* [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/587056/Schism-of-1054 Encyclopaedia Britannica: ''Schism of 1054'']
* [http://www.vatican.va/holy_father/paul_vi/speeches/1965/documents/hf_p-vi_spe_19651207_common-declaration_en.html Joint Catholic-Orthodox Declaration of Pope Paul VI and Ecumenical Patriarch Athenagoras I, 7 December 1965]
* [http://www.bbc.co.uk/radio4/history/inourtime/inourtime_20031016.shtml BBC Radio 4 round table: ''In Our Time: Schism'' (16 October 2003)] (audio)
* [http://www.orthodox.org.ph/content/view/211/50/ Orthodox Church in the Philippines: ''East–West Schism'']
* [http://www.orthodoxinfo.com/general/greatschism.aspx The Great Schism from Orthodox SCOBA]
 
[[Kategorija:Raskol Istoka i Zapada| ]]