Razlike između izmjena na stranici "Dolina smrti"

Dodana 3.384 bajta ,  prije 10 godina
preuzeto sa srpske Wikipedije
(delete)
(preuzeto sa srpske Wikipedije)
 
{{Delete|No meaningful content}}
{{otheruses}}
gfytfhcztczhcgf gvfccd v gxd4 gtg fvgdr buuuudr jdzusdhs hsdu<oia oa<auzsd li<zuhlcuixj uiys0zohjudfiysoj 90xkdsfijei<s ipxdoi9ropšp v9icvfi
 
[[Datoteka:Death Valley from space.JPG|thumb|250px|Planinski masiv Panamint, Dolina Smrti i Crne planine snimljene iz [[Spejs šatl]]a (NASA)]]
 
'''Dolina Smrti''' ({{lang-en|Death Valley}}) se nalazi jugoistočno od planinskog masiva [[Sijera Nevada]] u [[Veliki Basen|Velikom Bacenu]]. Graniči se na istoku s planinama [[Grapevine Mountains]], [[Funeral Mountains]] i [[Amargosa Range]], na zapadu s planinama [[Cottonwood Mountains]] i [[Panamint masiv]]. Ona je jedan od najboljih primera geološke konfiguracije Velikog Bazena.
 
Dolina Smrti je najniža tačka na zapadnoj hemisferi, 86 metara ispod nivoa mora. Dolina zrači ekstremne količine toplote, tako da su temperature među najvišima na svetu. Najviša zabeležena temperatura zabeležena u SAD, i druga najviša na svetu, bila je 134°F (56.7°C) u Greenland Ranch-u u blizini doline [[10. jul]]a [[1913]]. Najviša prosečna temperatura u julu je 116 °F (47 -{°C}-), a temperature iznad 120 °F (49 -{°C}-) su vrlo česte. Atmosferske padavine su manje od (50 [[milimetar|mm]]) kiše godišnje. Reke [[Amargosa]] i [[Furnace Creek]] teku kroz dolinu, ali iščezavaju u pesku.
 
Iako u Dolini Smrti ima vrlo malo kiša, dolina je podložna poplavama za vreme velikih kiša, jer tlo ne može da upije velike količine vode, tako da dolazi do opasnih bujica. Takva bujica je u [[avgust]]u [[2004]]. odnela dva života i zatvorila nacionalni park.
 
U kasnom [[Pleistocen]]u, dolina je bila dno preistorijskog jezera Menli. Dolini su dali ime emigranti [[1849]]. za vreme kalifornijske [[Zlatna groznica|“zlatne groznice“]] koji su morali da prelaze dolinu na putu do zlatonosnih polja. U vreme [[1850-e|1850-tih]], u dolini je iskopavano zlato i srebro. U [[1880e|1880-tim]] godinama otkriven je [[Boraks|boraks]] koji je vađen vagonetima koje je vuklo dvanaest mula.
 
== Domorodačko stanovništvo ==
Dolina Smrti je dom plemena [[Timbiša]], koji su naseljavali dolinu bar u poslednjih 1.000 godina. Neke porodice još žive u dolini u indijanskom selu. Ime doline, ''tümpisa'', znači „kamena boja“ jer se u dolini vadi crvena oker boja. Drugo selo u dolini nalazilo se u [[Grapevine Kanjon]]u u blizini sadašnjeg naselja [[Scotty's Castle]]. Zvalo se ''Maahunu'', čije značenje nije pouzdano sigurno, iako ''hunu'' znači 'kanjon'.
 
== Fotografije ==
<center>
<gallery>
Datoteka:Deathvalleysky nps big.jpg|<center>Dolina smrti noću</center>
Datoteka:DeathValley L7 JuneJuly2000.jpg|<center>
Datoteka:100_0558.JPG
</gallery>
</center>
 
== Reference ==
*U.S. Geological Survey Professional Paper 494, Hunt, C.B., and Mabey, D.R., 1966, General geology of Death Valley, California (adapted public domain table)[http://www2.nature.nps.gov/geology/usgsnps/deva/devasalt.html]
{{Šablon:Pustinja}}
[[Kategorija:Pustinje]]
[[Kategorija:Sjedinjene Američke Države]]
 
[[ar:وادي الموت]]
[[cs:Údolí smrti]]
[[da:Death Valley]]
[[el:Κοιλάδα του Θανάτου]]
[[en:Death Valley]]
[[eo:Valo de Morto]]
[[es:Death Valley]]
[[et:Surmaorg]]
[[fi:Kuolemanlaakso]]
[[hr:Dolina smrti]]
[[it:Valle della Morte]]
[[ja:デスヴァレー (カリフォルニア州)]]
[[ku:Death Valley]]
[[lt:Mirties slėnis]]
[[nl:Death Valley]]
[[nn:Death Valley]]
[[no:Death Valley]]
[[pl:Dolina Śmierci (Kalifornia)]]
[[pms:Comba dla Mòrt]]
[[pt:Vale da Morte]]
[[ro:Valea Morţii]]
[[ru:Долина Смерти]]
[[simple:Death Valley]]
[[sk:Death Valley]]
[[sr:Долина смрти]]
[[sq:Lugina e Vdekjes]]
[[sv:Death Valley]]
[[vi:Thung lũng Chết]]