Razlike između izmjena na stranici "Wikipedia:Igralište"

Obrisan 4.441 bajt ,  prije 1 mjesec
nema sažetka uređivanja
m/м (Vraćene izmjene 178.79.11.127 (razgovor) na posljednju izmjenu korisnika Zavičajac)
oznaka: vraćanje
[[File:Bosanska Krupa (2015).jpg|thumb|300px|Босанска Крупа]]
'''Jevrejsko groblje u Travniku''' opština [[Travnik]], [[Bosna i Hercegovina]]. Na inicijativu Zavičajnog muzeja u Travniku, komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na 28. sjednici održanoj 17. aprila 2019. godine, donijela je odluka da se groblje proglasi za [[nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine]]. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: [[Amir Pašić]], [[Goran Milojević]] i [[Radoje Vidović]] (predsjedavajući).<ref name="Spomenik">{{Cite web |url=http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/uploads/odluke_bos/Travnik%20Jevrejsko%20groblje%20BOS.pdf |title=Jevrejsko groblje u Travniku |work=Komisija za nacionalne spomenike |accessdate=9. 2. 2021}}</ref>
'''Босански Petrovac''' — [[град]] и седиште на истоимената [[општина]] во [[запад]]на [[Босна и Херцеговина]], односно во ентитетот [[Федерација Босна и Херцеговина]], сместена во долината на реките [[Уна (река)|Уна]] и [[Крушница]]. Според прелиминарни податоци на попис на населението во [[2013]] година, во Босанска Крупа се попишани '''29.659''' лица.
== Historija ==
U Bosnu doseljeni [[Sefardi]] nastanili su se većinom – ako ne možda i isključivo – u [[Sarajevu]]. U Travnik su se doseljavali iz Sarajeva. Oko 1768. imali su samostalnu općinu i svoj hram. Značajnije naseljavanje dešavalo se u vrijeme kada je Travnik bio središte [[Bosanski pašaluk|bosanskog pašaluka]]. Tamo ih je privukla snažna [[trgovina]], koja se preko Travnika održavala sa [[Split]]om i ostalim dalmatinskim gradovima, i vrlo razvijeni zanati vezirskog grada. U Travniku je jedno vrijeme postojala najveća [[Jevreji|jevrejska]] općina poslije one u Sarajevu. Nakon završetka [[Drugog svjetskog rata|Drugog svjetskog rata]] vratilo se njih 16. Danas u Travniku živi jedna Jevrejka. Nema više [[Sinagoga|sinagoge]], ni hamama na Lončarici s posebnim odjeljkom za ritualno kupanje.<ref name="Škrgo">{{Cite web |url=https://nomad.ba/skrgo-jevrejsko-groblje |title=Škrgo: Jevrejsko groblje |work=nomad.ba |accessdate=9. 2. 2021}}</ref>
 
==Географија==
== Opis ==
Најголемиот дел на градот се развил на нискиот дел помеѓу ридовите Хума и Стар Град на надморска висина од 176 m во проширениот дел на [[река]]та Уна.
Groblje je bogato različitim tipovima nadgrobnika koji se mogu podijeliti prema periodu nastanka i oblicima na starije i mlađe nadgrobnike. Najstariji datirani spomenik na groblju je iz 1762. godine. Stariji nadgrobnici su položeni kameni sanduci, s polukružno završenim gornjim dijelom sanduka. Na njima ne postoje ukrasi, osim što su na čeonim stranama izvedene niše unutar kojih su na nekima vidljivi uklesani natpisi pisani hebrejskim pismom. Sa dolaskom Aškenaza, pojavljuju se novi oblici nadgrobnika koji su složenije izrade, u obliku stele. Ovi nadgrobnici su od betona, klesanog kamena i mermera. Najčešće prezime koje se može pročitati na spomenicima je Levi, zatim Papi i Solomon.
 
Na groblju je 1979. g. podignuto spomen-obilježje u znak sjećanja na nevino stradale žrtve holokausta u II svjetskom ratu.<ref name="Spomenploča">{{Cite web |url=http://www.benevolencija.eu.org/content/view/239/72/ |title=Otkrivanje spomen-obilježja travničkim Jevrejima |work=benevolencija.eu.org |accessdate=9. 2. 2021}}</ref>
 
Zbog lošeg stanja u kojemu se Jevrejsko groblje trenutno nalazi te usljed pojave klizišta, samonikle vegetacije koja ugrožava nadgrobnike i oštećenja na većem broju nadgrobnika, Komisija je donijelo zaključak da se ovo dobro uvrsti na Listu ugroženih spomenika BiH. Na toj Listi trenutno se nalazi 80 dobara.<ref name="Ugroženi">{{Cite web |url=https://www.travnicki.info/jevrejsko-groblje-u-travniku-proglaseno-nacionalnim-spomenikom/ |title=Jevrejsko groblje u Travniku |work=www.travnicki.info |accessdate=9. 2. 2021}}</ref>
== Literatura ==
* [[Hamdija Kreševljaković]] – Derviš Korkut, Travnik u prošlosti 1464–1878, Travnik: Zavičajni muzej Travnik, 1961.
* Moritz Levy, Sefardi u Bosni, Bosanska biblioteka, Sarajevo, 1966.
* Josef Konforti, Jevreji u unutrašnjosti Bosne i Hercegovine: Travnički Jevreji, Spomenica 400 godina od dolaska Jevreja u Bosnu i Hercegovinu,
* NP “Oslobođenje“, Sarajevo, 1966.
* Martin Udovičić, Travnik u vrijeme Austro-ugarske (1878–1918), Travnik: Zavičajni muzej Travnik, 1981.
* Avram Pinto, Jevreji Sarajeva i Bosne i Hercegovine, Sarajevo: Veselin Masleša, 1987.
* Vedrana Gotovac, Sinagoge u Bosni i Hercegovini, Sarajevo: Muzej Grada Sarajeva, 1987
 
== Reference ==
{{Refspisak}}
{{Portal|Bosna i Hercegovina}}
[[Kategorija:Nacionalni spomenici u Travniku]
Jevrejska groblja u Bosni i Hercegovini
Drugi razlog odlaska iz Sarajeva određeni autori objašnjavaju čestim požarima
koji su se dešavali u Sarajevu.
Više izvora potvrđuje doseljavanje Jevreja u Travnik polovinom 18. stoljeća, ali i
postojanje hrama u tom periodu.
““
Nadgrobnik br. 348
 
snijem sjedištu namjesnika, nisu Jevreji bili tako brojno
zastupljeni. Većina njih doselilo se tamo iz Sarajeva. Prema jednoj bilješci Pinakesa
sačinjavali su travnički Jevreji
Prve jevrejske porodice u Travniku došle su iz Sarajeva jer Travnik u tom periodu bilježi veliki privredni razvoj. “Nema sumnje da su ih u Travnik (koji je tada bio stolica
bosanskih vezira), pored ostalog privukli: .“4
 
 
== Historija ==
. Svjedočanstvo je travničko jevrejsko groblje koje se nalazi u jugozapadnom dijelu grada zvanom Bojna. U neprosrednoj blizini nalaze se katoličko, i muslimansko groblje. Najstariji datirani spomenik na groblju je iz 1762. godine. Najstariji spomenik iz 1762. godine nagovještava da su se prvi Jevreji, trgovci i zanatlije, počeli doseljavati iz Sarajeva u decenijama poslije odluke Halil-paše Ćose da vezirsku stolicu prenese u Travnik. Stoljećima kasnije, svaki sedmi Travničanin bio je Sefard ili Aškenaz, travnička Jevrejska zajednica postala je, poslije sarajevske, najbrojnija u BiH. Od tihih i čestitih građana koji su na svoj način davali obol životu čaršije, u grad se
 
 
 
Najčešće prezime koje se može pročitati na nadgrobnim spomenicima je Levi, zatim Papi i Solomon. Jevrejska zajednica, koja je nekada postojala u Travniku, najveća je poslije one u Sarajevu. Isti je slučaj i s grobljem na kojem je posljednji ukop izvršen 2012. godine. U Travniku još ima pripadnika Jevrejske zajednice – kazala nam je Sejfuli.
 
Na ovom groblju sahranjeni su članovi porodica Kamhi, Komforte, Pardo, Pinto, Altarac, Nahmijas i Gaon.
 
 
U posljednje dvije godine Zavičajni muzej Travnik u saradnji s Općinom Travnik vodi kontinuiranu brigu na održavanju i čišćenju groblje. Obzirom da se radi o raritetnom memorijalnom spomeničkom kompleksu Muzej je pokrenuo peticiju za proglašenje groblja nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine. U procesu prikupljanja neophodne dokumentacije, ali i utvrđivanja stvarnog brončanog stanja nadgrobnih spomenika, pokrenuto je, Muzej je u mjesecu septembru 2016. godine nanovo pokrenuo akciju čišćenja groblja od raslinja i otpada. <ref name="Jevrejsko">{{Cite web |url=http://muzejtravnik.ba/jevrejsko-groblje-travnik/ |title=Jevrejsko groblje u Travniku |work=http://muzejtravnik.ba/ |accessdate=9. 2. 2021}}</ref>
== Arhitektura ==
 
==Историја==
[[Среден век|Средновековна]] Крупа бил град во Хрватското кралство, а со [[Османлиско Царство|османскиот]] поход на [[Виена]] го освојува Кара Мустафа Паша Соколовиќ. Последниот хрватски капетан бил војводата Петар Бакиќ, кој се удавил на [[влив]]от на Крушница во Уна. Додека се водела тешка битка на левиот брег на реката Уна, на местото на денешната железничка станица, се наоѓала [[Австрија|австриска]] војска составена претежно од [[Хрвати]], под команда на [[Германци|Германецот]] Ауерсберг кој не сакал да помогне на опколените Крупљани. Една група од осумдесет Хрвати се обидела да помогне, но османлиските војници ги спречија во намерата да го сторат тоа.
[[Категорија:Градови во Босна и Херцеговина]]
 
http://www.sdp.ba/datoteke/uploads/DISPOZITIV-RADNA-VERZIJA.pdf