Razlike između izmjena na stranici "Bitka kod Stirlinškog mosta"

nema sažetka uređivanja
m (Vraćene izmjene 89.164.20.73 (razgovor) na posljednju izmjenu korisnika Edgar Allan Poe)
No edit summary
|komandant1 = {{flagicon|ŠKO}} [[William Wallace]]<br>{{flagicon|ŠKO}} Andrew od Morayja
|komandant2 ={{nowrap|{{flagicon|ENG}} John od Warenne<br>{{flagicon|ENG}} Hugh od Cressinghama }}
|snaga1 = oko 2 .300 ljudi
|snaga2 =oko od 9 .000 do 13 .000 ljudi
}}
'''Bitka kod sterlingškog mosta''' ([[Engleski jezik|engleski]]: ''Battle of Stirling Bridge'') odigrala se [[11. septembar|11. septembra]] [[1297]]. i u njoj su [[Kraljevina Škotska|škotski]] pobunjenici koje su vodili [[William Wallace]] i Andrew od Moraya katastrofalno porazili [[Kraljevina Engleska|englesku]] [[vojska|vojsku]] koja ih je trebala uništiti. [[Bitka]] se odigrala kod [[most]]a na [[Forth]]u, nedaleko grada [[Stirling]]a.
u njoj su [[Kraljevina Škotska|škotski]] pobunjenici koje su vodili [[William Wallace]] i Andrew od Moraya, katastrofalno pobijedili [[Kraljevina Engleska|englesku]] [[vojska|vojsku]] koja ih je trebala uništiti.
 
== Događaj ==
[[Bitka]] se odigrala kod [[most]]a na [[Forth]]u, nedaleko grada [[Stirling]]a.
Kad je [[William Wallace]] poveo škotski ustanak i za vrlo kratko vrijeme uspio organizirati pravu vojsku sastavljenu od običnih seljaka i sitnih [[feud]]alaca i počeo zauzimati engleske [[garnizon]]e između [[Rijeka (vodotok)|rijeka]] [[Forth]] i [[River Tay|Tay]], [[Englezi]] su okupili vojsku i krenuli na njega. Englesku vojsku vodili su John od Warenne, tadašnji škotski [[poručnik]] i njegov pomoćnik Hugh Cressingham, škotski [[rizničar]]. John od Warenne bio je sposoban [[vojnik]], koji je već potukao [[Škoti|Škote]] kod [[Dunbar, Škotska|Dunbara]], ali je to jutro bio pomalo [[bolest]]an i preumoran od napornog marša da dohvati pobunjenike. S druge strane Hugha Cressinghama više je interesirao novac nego vojska, pa je već prije toga otpustio neke vojnike kako bi uštedio na njihovim plaćama.<ref name=stir/>
== Događaj==
Kad je [[William Wallace]] poveo škotski ustanak i za vrlo kratko vrijeme uspio organizirati pravu vojsku sastavljenu od običnih seljaka i
sitnih [[feud]]alaca i počeo zauzimati engleske [[garnizon]]e između [[Rijeka (vodotok)|rijeka]] [[Forth]] i [[River Tay|Tay]], [[Englezi]] su okupili vojsku i krenuli na njega.
 
Već u zoru su engleski vojnici počeli prelaziti uski [[most]], koji je svega nekoliko vojnika moglo zajedno proći, ali kako je John od Warenne još uvjek spavao, naređeno im je da se vrate. Kad se probudio vojska je ponovno počela prelaziti most, ali je ponovno povučena kad je stigao glasnik [[William Wallace|Williama Wallaca]]. Kad se vidjelo da se on ne želi predati, vojsci je naređeno da po treći put pređe most.<ref name=stir/> Pojedini engleski [[komandant]]i, među njima i [[Škot]] Richard Lundie, usprotivili su se namjeri da vojska ide preko tog uskog [[most]]a, predlažući da se rijeka forsira nekoliko kilometara uzvodno preko [[gaz]]a, ali su komandanti odbacili tu ideju.
Englesku vojsku vodili su John od Warenne, tadašnji škotski [[poručnik]] i njegov pomoćnik Hugh Cressingham, škotski [[rizničar]].
John od Warenne bio je sposoban [[vojnik]], koji je već potukao [[Škoti|Škote]] kod [[Dunbar, Škotska|Dunbara]], ali je to jutro bio pomalo [[bolest]]an i preumoran od napornog marša da dohvati pobunjenike. S druge strane Hugha Cressinghama više je interesirao novac, nego vojska, pa je već prije toga otpustio neke
vojnike kako bi uštedio na njihovim plaćama.<ref name=stir/>
Već u zoru su engleski vojnici počeli prelaziti uski [[most]], koji je svega nekoliko vojnika moglo zajedno proći, ali kako je John od Warenne još uvjek
spavao, naređeno im je da se vrate. Kad se probudio vojska je ponovno počela prelaziti most, ali je ponovno povučena kad je stigao glasnik
[[William Wallace|Williama Wallaca]]. Kad se vidjelo da se on ne želi predati, vojsci je naređeno da po treći put pređe most.<ref name=stir/>
 
[[William Wallace]] i Andrew Murray su cijelo jutro proveli na brdu iznad mosta promatrajući kretanje engleskih vojnika, kada su oni počeli prelaziti [[most]] po treći put, bili su sasvim sigurni da idu u bitku. Svoje vojnike postavili su duž [[Rijeka (vodotok)|riječnog]] nasipa. Kad je otprilike jedna trećina engleskih vojnika prošla most, naredili su svojim kopljanicima da zbijeni u formaciju schiltron, napadnu Engleze i pokušaju doći na kraj mosta.<ref name=stir/> Onemoguvši Englezima daljni prijelaz, Škoti su uspjeli brzo su uspjeli poraziti dio vojske koji je prošao most. Jedan dio njih pokušao se spasiti bijegom u rijeku, ali su se podavili. Ostale su Škoti pobili, među njima u Hugha Cressinghama.<ref name=stir/> John od Warenne je naredio povlačenje i sa preostalim ljudima se povukao u [[Berwick-upon-Tweed|Berwick]]. Dio vojnika dokopao se [[fortifikacija|utvrde]] u [[Stirling]]u, ali im to nije puno pomoglo jer su se za par dana morali predati [[Škoti]]ma.<ref name=stir> {{cite web
Pojedini engleski [[komandant]]i, među njima i [[Škot]] Richard Lundie, usprotivili su se namjeri da vojska ide preko tog uskog [[most]]a, predlažući
da se rijeka forsira nekoliko kilometara uzvodno preko [[gaz]]a, ali su komandanti odbacili tu ideju.
 
[[William Wallace]] i Andrew Murray su cijelo jutro proveli na brdu iznad mosta promatrajući kretanje engleskih vojnika, kada su oni počeli
prelaziti [[most]] po treći put, bili su sasvim sigurni da idu u bitku.
Svoje vojnike postavili su duž [[Rijeka (vodotok)|riječnog]] nasipa. Kad je otprilike jedna trećina engleskih vojnika prošla most,
naredili su svojim kopljanicima da zbijeni u formaciju schiltron, napadnu Engleze i pokušaju doći na kraj mosta.<ref name=stir/>
 
Onemoguvši Englezima daljni prijelaz, Škoti su uspjeli brzo su uspjeli poraziti dio vojske koji je prošao most, jedan dio njih pokušao se spasiti
bijegom u rijeku, ali su se podavili. Ostale su Škoti pobili među njima u Hugha Cressinghama.<ref name=stir/>
 
John od Warenne je naredio povlačenje, i sa preostalim ljudima se povukao u [[Berwick-upon-Tweed|Berwick]]. Dio vojnika dokopao se
[[fortifikacija|utvrde]] u [[Stirling]]u, ali im to nije puno pomoglo jer su se za par dana morali predati [[Škoti]]ma.<ref name=stir> {{cite web
|url=http://www.educationscotland.gov.uk/higherscottishhistory/warsofindependence/wallaceandresistance/events.asp
|title = ''The Battle of Stirling Bridge, 11 September 1297''
|publisher = Education Scotland
|language = engleski
|accessdate = 9. 1. 2015}}</ref>
 
Kad se [[Edward I od Engleske|Edward I]] konačno vratio u Englesku u [[mart]]u [[1298]]. konačno vratio u Englesku, vrlo se malo odmarao, jer je već [[3. jul]]a napao Škotsku. Edwardovi [[Strijelac|strijelci]] i [[konjica|konjanici]] su [[22. jul]]a nadvladali Wallacevu vojsku u [[Bitka kod Falkirk|Bitcibitci kod Falkirka]] (okolica [[Stirling]]a). <ref name=val> {{cite web
|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/634784/Sir-William-Wallace
|title = ''Sir William Wallace''
|publisher = Encyclopædia Britannica
|language = engleski
|accessdate = 9. 1. 2015}}</ref> Nakon tog je [[Edward I od Engleske|Edward I]] ponovno okupirao Škotsku, ali se ustanak nastavio pod vodstvom [[Robert Bruce|Roberta Bruca]] koji je zamjenio pogubljenog [[William Wallace|Wallaca]].
 
== Izvori ==
{{izvori}}
 
== Vanjske veze ==
* [http://www.educationscotland.gov.uk/higherscottishhistory/warsofindependence/wallaceandresistance/events.asp ''The Battle of Stirling Bridge'' na portalu Education Scotland] {{en icon}}
 
[[Kategorija:Škotski ratovi]]
{{Normativna kontrola}}
[[Kategorija:Engleski ratovi]]
 
[[Kategorija:Ratovi u Evropi]]
[[Kategorija:Škotski ratovi1297]]
[[Kategorija:Engleske bitke|Sterlingški most]]
[[Kategorija:Škotske bitke|Sterlingški most]]
[[Kategorija:Srednjovjekovne bitke|Sterlingški most]]