Razlike između izmjena na stranici "Argeadi"

Dodana 22 bajta ,  prije 8 godina
m
razne ispravke; kozmetičke promjene
m (razne ispravke; kozmetičke promjene)
'''Dinastija Argeada''' ([[Grčki jezik|grčki]]: {{polytonic|οἱ Ἀργεάδαι}}) bila je [[drevna Grčka|starogrčka]] vladarska kuća [[Antička Makedonija|Makedonije]] od [[700. pne.|700]]. do [[310. pne.]]. Vladali su, po Strabonovim navodima, drevnim makedonskim klanom također poznatim kao Argeadi. Prema predaji, koju prenose drevni antički historičari, porijeklo im je iz [[Argos]]a na jugu današnje [[Grčka|Grčke]] (pa odatle potječe naziv ''Argeadi'').<ref>Hammond, N.G.L. ''A History of Greece to 323 BC''. Cambridge University, 1986, p. 516. "In the early 5th century the royal house of Macedon, the Temenidae was recognised as Greek by the Presidents of the Olympic Games. Their verdict was and is decisive. It is certain that the Kings considered themselves to be of Greek descent from Heracles son of Zeus."</ref><ref>Howatson, M.C. ''The Oxford Companion to Classical Literature''. Oxford University Press, 1989, p. 339. "In historical times the royal house traced its descent from the mythical Temenus, king of Argos, who was one of the Heracleidae, and more immediately from Perdiccas I, who left Argos for Illyria, probably in the mid-seventh century BC, and from there captured the Macedonian plain and occupied the fortress of Aegae (Vergina), setting himself up as king of the Macedonians. Thus the kings were of largely Dorian Greek stock (see PHILIP (1)); they presumably spoke a form of Dorian Greek and their cultural tradition had Greek features."</ref> Najpoznatiji članovi kuće su bili [[Filip II Makedonski]] i [[Aleksandar Veliki|Aleksandar III Veliki]], pod čijim je vodstvom makedonsko kraljevstvo steklo vlast nad Grčkom, porazilo [[Ahemenidsko Carstvo]] te se proširilo do [[Egipat|Egipta]] i [[Indija|Indije]]. Nakon smrti [[Aleksandar IV od Makedonije|Aleksandra IV]] 309. pne. vlast nad Makedonijom je preuzela [[dinastija Antipatrida]].
 
== Porijeklo ==
[[Datoteka:KAranus.png|thumb|350px|Ruta Argeada iz [[Argos]]a na [[Peloponez]]u prema [[Makedonija (region)|Makedoniji]].]]
 
Argeadi su tvrdili da potiču od Temenida iuz Argosa na [[Peloponez]]u, a čiji je legendarni predak [[Temen]], bio pra-pra-praunuk [[Heraklo|Herakla]]. Iskopavajući palaču u [[Vergina|Vergini]] Manolis Andronikos je u "tholos" prostoriji pronašao natpise koji izražavaju to vjerovanje.<ref>Andronikos, Manolis. ''Vergina, the Royal Tombs''. Ekdotiki Athinon. The palace of Agai page 38. Inscription found in the Tholo of the palace. “Η επιγραφή αυτή είναι: «ΗΡΑΚΛΗΙ ΠΑΤΡΩΙΩΙ», που σημαίνει στον «Πατρώο Ηρακλή», στον Ηρακλή δηλαδή που ήταν γενάρχης της βασιλικής οικογένειας των Μακεδόνων.” {“the inscription is "ΗΡΑΚΛΗΙ ΠΑΤΡΩΙΩΙ" which means "father (more properly ancestor) Hercules" dedicated to Hercules who was the ancestor of the Royal family of the Macedonians”}.</ref> To je kasnije prenio i [[Herodot]] u ''[[Historije (Herodot)|Historiji]]'', kada spominje kako su tri Temenova potomka - Gauanes, [[Erop]] i [[Perdika I od Makedonije|Perdika]], pobjegli iz Argosa kod [[Iliri|Ilira]] a onda u [[Gornja Makedonija|Gornju Makedoniju]], u grad zvan Lebeja, gdje su služili kralja. Kralj im je potom naložio da napuste teritoriju zbog znamenja da će se nešto veliko dogoditi Perdiki. Mladići su potom otišli u drugi dio Makedonije, kraj [[Mida|Midinog]] vrta, odnosno planine Bormion. Tamo su se naselili i s vremenom pokorili Makedoniju. Herodot također spominje sudjelovanje [[Aleksandar I od Makedonije|Aleksandra I]] na [[Drevne olimpijske igre|Olimpijskim igrama]] [[504. pne.|504]]. ili [[500. pne.]] Drugi sudionici su protestirali tvrdeći da Aleksandar nije Grk. [[Hellanodikai]] su, međutim, ispitavši njegovo argeadsko porijeklo, dozvolili sudjelovanje. Aleksandar je osvojio [[Stadion (drevni sport)|stadion]] ([http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0126&layout=&loc=5.22 5.22]).
 
Prema [[Tukidid]]u u ''[[Historija Peloponeskog rata|Historiji Peloponeskog rata]]'', Argeadi su bili Temenidi iz Argosa, koji su se s planina spustili u Donju Makedoniju, istjerali Pijerijce iz [[Pijerija|Pijerija]], osvojili [[Peoniju]] i uzak dio zemlje duž [[Vardar]] koji se proširio do [[Pela|Pele]] i mora. Također su dobili [[Migdonija|Migdoniju]] nakon protjerivanja [[Edoni|Edona]] te [[Eordea|Eordeu]] i Almopiju nakon što su protjerali Eordijce i Almopijce.
 
== Popis kraljeva ==
* [[Keraun Makedonski]] [[808. pne.]] - [[778. pne.]]
* [[Koin Makedonski]]
* [[Tirima]]
* [[Perdika I]] [[700. pne.]] -[[678. pne.]]
* [[Argej I]] [[678. pne.]] -[[640. pne.]]
* [[Filip I Makedonski]] [[640. pne.]] -[[602. pne.]]
* [[Erop I]] [[602. pne.]] -[[576. pne.]]
* [[Alketa I]] [[576. pne.]] -[[547. pne.]]
* [[Aminta I]] [[547. pne.]] -[[498. pne.]]
* [[Aleksandar I Makedonski]] [[498. pne.]] -[[454. pne.]]
* [[Alketa II Makedonski|Alketa II]] [[454. pne.]] - [[448. pne.]]
* [[Perdika II]] [[448. pne.]] -[[413. pne.]]
* [[Arhelaj]] [[413. pne.]] -[[399. pne.]]
* [[Krater Makedonski]] [[399. pne.]]
* [[Orest Makedonski]] [[399. pne.]] -[[396. pne.]]
* [[Arhelaj II]] [[396. pne.]] -[[393. pne.]]
* [[Aminta II]] [[393. pne.]]
* [[Pauzanije od Makedonije|Pauzanije]] [[393. pne.]]
* [[Aminta III]] [[393. pne.]]
* [[Argej II]] [[393. pne.]] -[[392. pne.]]
* [[Aminta III]] (ponovo) [[392. pne.]] -[[370. pne.]]
* [[Aleksandar II Makedonski]] [[370. pne.]] -[[368. pne.]]
* [[Ptolemej I Makedonski]] [[368. pne.]] -[[365. pne.]]
* [[Perdika III]] [[365. pne.]] -[[359. pne.]]
* [[Aminta IV]] [[359. pne.]] -[[356. pne.]]
* [[Filip II Makedonski]] [[359. pne.]] -[[336. pne.]]
* [[Aleksandar Makedonski]] (Veliki) [[336. pne.]] -[[323. pne.]]
** [[Antipater]], regent Makedonije [[334. pne.]] -[[319. pne.]]
* [[Filip III Makedonski]] [[323. pne.]] -[[317. pne.]]
* [[Aleksandar IV Makedonski]] [[323. pne.]] -[[310. pne.]]
** [[Perdika]], regent Makedonije [[323. pne.]] -[[321. pne.]]
** [[Antipater]], regent Makedonije [[321. pne.]] -[[319. pne.]]
** [[Poliperhon]], regent Makedonije [[319. pne.]] -[[317. pne.]]
** [[Kasander]], regent Makedonije [[317. pne.]] -[[306. pne.]]
 
== Reference ==
{{reflist}}
 
* Duane A. March, "The Kings of Makedon: 399-369 BC," Historia (Franz Steiner Verlag) vol. 44, No. 3 (1995), 257-282.
 
== Vanjske veze ==
==Eksterni linkovi==
* {{cite web|title=Argead Dynasty|work=[[Encyclopædia Britannica]]|url=http://www.britannica.com/eb/article-9009361/Argead-Dynasty|accessdate=[[13.5.]] 2008|dateformat=mdy}}
 
37.793

izmjene