Razlike između izmjena na stranici "Italija"

Dodano 1.635 bajtova ,  prije 6 godina
m/м (sredjivanje; kozmetičke promjene)
koji su preporodili europsku [[filozofija|filozofiju]] i [[umetnost|umjetnost]]. Italija je bila rascjepkana u gradove-državice ili područja pod tuđinskom vlašću do [[17. 3.|17. ožujka]] [[1861]]., kad se cijeli poluotok zajedno s dva otoka udružio u jednu kraljevinu.
Grad Rim se pridružio tek [[20. 9.|20. rujna]] [[1870]]., što je konačni datum [[ujedinjenje Italije|ujedinjenja Italije]].
 
=== Prvi svetski rat i posledice ===
Iako je bila jedna od [[Centralne sile|Centralnih sila]], Italija je uvučena u [[Prvi svetski rat]] obećanjem [[Saveznici u Prvom svetskom ratu|Saveznika]] o značajnim teritorijalnim proširenjima, koja uključuje [[Notranjska|Notranjsku]], bivše [[Austrijsko primorje]], [[Dalmacija|Dalmaciju]], kao i delove [[Osmansko carstvo|Osmanskog carstva]], po tajnim odredbama [[Londonski ugovor|Londonskog ugovora]].
 
Rat je u početku bio katastrofa za Italiju. Italija je stalno napadala [[Austrougarska|Austrougarsku]], ali je imala malo uspeha i trpela je velike gubitke, a u nemačko-austrougarskoj [[Bitka kod Kobarida|kontraofanzivi]] bila je odbačena na zapad. Italijani su poovo napali oktobra 1918. Austrougarska vojska se raspala, a Italijani su ušli duboko u austrijsku teritoriju. Borbe su se okončale 3. novembra. Tokom rata poginulo je više od 650.000 vojnika i [[javni dug]] je porastao. Nekoliko hiljada Italijana je ostalo u granicama novoosnovane [[Kraljevina Jugoslavija|Kraljevine SHS]], a oko pola miliona [[Južni Sloveni|Južnih Slovena]]{{sfn|Hehn|2005|pp=45}}, uglavnom [[Slovenci|Slovenaca]] i [[Hrvat]]a, i oko 200.000 [[Nemac]]a u [[Tirol]]u su postali deo Kraljevine Italije. Po odredbama mirovnih sporazuma iz [[Sporazum iz Sen-Žermena|Sen-Žermena]], [[Rapalski mir|Rapala]] i [[Rimski sporazum (1924)|Rima]], Italija je dobila deo većinu obećanih teritorija, uključujući bivšu ugarsku luku [[Rijeka (grad)|Rijeku]], ali ne i Dalmaciju (osim [[Zadar|Zadra]]), zbog čega su italijanski nacionalisti opisivali pobedu „[[osakaćena pobeda|osakaćenom]]“.
 
[[Fašizam|Fašisti]] su uveli diktaturu [[1922]]., borili se na strani Njemačke u [[Drugi svjetski rat|2. svjetskom ratu]] i izgubili. [[Referendum]] o monarhiji od [[2. 6.|2. lipnja]] [[1946]]. stvorio je Republiku Italiju.
Italija je otpočetka članica saveza [[NATO]] i [[Evropska unija|Europske Unije]].
 
== Politika ==