Razlike između izmjena na stranici "Alojzije Stepinac"

m/м
sredjivanje; kozmetičke promjene
m/м (uklonjena kategorija Umrli 1960. pomoću gadgeta HotCat)
m/м (sredjivanje; kozmetičke promjene)
| ime_po_rođenju =Alojzije Viktor Stepinac
| datum_rođenja = {{Birth date|df=yes|1898|5|8}}
| mjesto_rođenja = [[Brezarić]]<br />(općina [[Krašić]]),<br />[[Austro-Ugarska]]
| datum_smrti = {{Death date and age|df=yes|1960|2|10|1898|5|8}}
| mjesto_smrti = [[Krašić]], [[NR Hrvatska]], [[FNRJ]]
| alma_mater = [[Collegium Germanicum et Hungaricum]]
}}
[[FileDatoteka:Coat of Arms of Cardinal Alojzije Viktor Stepinac.svg|thumb]]
'''Alojzije Stepinac''' ([[8. maj]] [[1898]]. Krašić - [[10. februar]] [[1960]] [[Krašić]]) je bio [[zagreb]]ački nadbiskup i kardinal. Tokom drugog svetskog rata je podržao fašistički režim [[NDH]]. Jugoslovenske vlasti su ga [[1946]]. godine osudile za saradnju sa [[ustaše|ustašama]], nakon čega je proveo ostatak života u kućnom pritvoru i u zatvoru.<ref name="Udruženje preživjelih holokausta osuđuje papu">[http://www.rtrs.tv/vijesti/vijest.php?id=41268 Radio televizija Republike Srpske: Udruženje preživjelih holokausta osuđuje papu, 06. juna 2011.] {{sr}}</ref>
 
Kako se to dogodilo da oseti u sebi želju da postane sveštenik, može se samo nagađati; uglavnom, on se 1924. godine obreo u [[Rim]]u, po preporuci rektora Zagrebačkog sjemeništa dr. [[Josip Lončarić|Josipa Lončarića]]. Tu je na papskom sveučilištvu Gregorijani, dobivši američku stipendiju, završio nakon sedam godina filozofiju i teologiju i uradio dva doktorata. Tu je naučio da govori i piše italijanski, francuski, nemački i latinski.
 
Po povratku u [[Zagreb]], mladi jezuitski štićenik biva primljen u nadbiskupsku kancelariju a zatim je imenovan i za ceremonijara nadbiskupa dr [[Ante Bauer|Ante Bauera]]a.
 
Ubrzo je teško oboleli nadbiskup Bauer zatražio od [[Vatikan]]a da mu se dodeli koadjutor s pravom nasledstva na zagrebačkoj nadbiskupskoj stolici. Stepinac je bio u Hrvatskoj potpuno nepoznat. Predlog da to bude upravo Alojzije Stepinac, a zatim i odluka - odjeknuli su na Kaptolu kao potpuno iznenađenje. Ozbiljne kritike konkurenata, pa i ostalih članova visokog katoličkog klera, bile su upućene jugoslovenskom episkopatu kao i vatikanskim ličnostima, pre svega [[Papa Pij XI|Piju XI]] i njegovom velikom sekretaru Mariji Pačeliju, budućem papi [[Papa Pij XII|Piju XII]]. Međutim, sve se na tome i završilo, jer je Vatikanu izgleda trebao mlad i odlučan borac, koji će biti u stanju da odgovori zahtevima klera.
== Suđenje Alojziju Stepincu ==
[[Datoteka:Alojzije Stepinac on trial.jpg|mini|desno|250p|Suđenje Alojziju Stepincu]]
Alojzije Stepinac je prvi put uhapšen [[17. maj|17. maja]]a [[1945]]. Bio je pritvoren u Mlinarskoj ulici, gde se svojevremeno nalazio Ustaški zatvor iz vremena rata. Saslušanje i pritvor su trajali do [[3. jun|3. juna]]a [[1945]]. kada je Stepinac pušten na slobodu.
Dan kasnije, Stepinac i [[Josip Broz Tito|Tito]] su vodili dug telefonski razgovor, koga je Stepinac komentarisao kao: ''„Razgovarali smo muški.“'' [[Josip Broz Tito|Tito]] i Stepinac se nisu ni oko čega složili. Stepinac javno kritikuje vlast jer oduzima imovinu katoličkih [[sveštenik]]a i neke proteruje. Odnosi sa vlastima se još više zaoštravaju.
Alojzije Stepinac je sa svojim biskupima protestovao u pasterskom pismu od [[20. septembar|20. septembra]] [[1945]], gde iskazuje zamerke države prema crkvi. Stepinac se tada nalazi u procepu, jer s jedne strane trebao je popuštati u odnosu na državnu vlast, a s druge strane, nije želeo odvajanje katoličke crkve od [[Vatikan]]a.
Alojzija Stepinaca je branio zagrebački advokat [[Zdravko Politea]], koji je svojevremeno zastupao i [[Josip Broz Tito|Tita]] na "bombaškom procesu".
 
U najkraćem, Stepinac je optužen zbog saradnje s vrhom ustaške države, susreta s [[Pavelić]]em i drugim ustaškim časnicima, za prekrštavanje desetine hiljade [[Srbi|Srba]], za podstrek koji je [[Ustaše|UstašaUstašama]]ma pružao katolički kler, za govore u kojima podstiče na molitvu za [[Pavelić]]a i protivnarodnog delovanja nakon rata.
 
Branio se ćutanjem. Na kraju saslušanja [[3. oktobar|3. oktobra]], Stepinac je prekinuo ćutanje i održao svoj veliki govor. Stepinac je prekrštavanje Srba nazivao neispravnim izrazom, jer se radi o verskom prelazu već krštenih ljudi.
Posle izricanja presude, Alojzije Stepinac je odveden na izdržavanje kazne u zatvor Lepoglava. Tu je ostao sve do 6. decembra 1951.
 
Glasovi ogorčenja stizali su sa različitih strana. Za puštanje na slobodu Stepinca najviše su agitovali rimokatolički velikodostojnici, hrvatski pisci i književnici. U takvim okolnostima [[Josip Broz Tito|TitoTitova]]va vlast je popustila.
 
Tako je u ime komunističke vlasti Stepinca u Lepoglavi obišao dr Vladimir Bakarić već u martu 1947. Molio ga je da potpiše već sastavljenu molbu predsedniku Jugoslavije Titu za pomilovanje, uveravajući ga da će odmah biti pušten na slobodu i poslat u inostranstvo.
I pored objektivne odgovornosti za zločine u Drugom svetskom ratu [[papa Jovan Pavle II]] ga je [[1998]]. godine proglasio “blaženikom”, što je prvi korak ka proglašenju za sveca.
 
== IzvoriReference ==
{{reflist}}
 
177.192

izmjene