Razlike između izmjena na stranici "1553"

Dodano 2.205 bajtova ,  prije 7 godina
de Wiki, rastko.rs, klaić (1)
(n. č. prema en Wiki)
 
(de Wiki, rastko.rs, klaić (1))
 
==Događaji==
* [[19. 3.]] - Kralj [[[[Ferdinand I., car Svetog Rimskog Carstva|Ferdinand]] poslao [[Antun Vrančić|Antuna Vrančića]] u Budim, gdje će sa Ali-pašom sklopiti primirje na pol godine.
 
* [[926. 75.]] - UFerdinand] Bitci kod Sievershausenapovjerio [[Moritz SaskiErdelj]] poraziobranitelju katolikeJegra ali[[István smrtnoDobó|Istvánu ranjenDobu]].
 
* [[6. 6.]] - Antun Vrančić imenovan pečujskim biskupom i poklisarem u Carigrad<ref>Klaić, 195</ref>.
* [[jun]] - Prva od pet [[Bitke kod Kavanakadžime|bitaka kod Kavanakadžime]] u Japanu ([[Takeda Shingen]] i [[Uesugi Kenshin]]).
 
* [[9. 7.]] - [[Drugi markgrofovski rat]]: u Bitci kod Sievershausena [[Moritz Saski]] porazio katolike ali smrtno ranjen.
* [[10. 7.]] - Četiri dana nakon smrti mladog kralja [[Edward VI|Edwarda VI]] za kraljicu Engleske i Irske proglašena Lady [[Jane Grey]], što ostaje devet dana.
* [[19. 7.]] - Nakon odlaska vojvode od Northumberlanda, Krunsko veće u Londonu promenilo stranu i proglasilo [[Mary I (Engleska)|Mary I]] za kraljicu (Jane je zatočena a Mary stiže u grad 3. 8.).
 
* [[24. 8.]] - U potrazi za [[Severni morski put|Severoistočnim prolazom]] Englez [[Richard Chancellor]] stigao do ruskog [[Arhangelsk]]a, zatim putuje i u Moskvu kod cara [[Ivan Grozni|Ivana]].
* [[27. 8.]] - Vrančić u Carigradu: sultan pristaje na primirje od pet godina samo ako se Erdelj vrati [[Ivan Sigismund Zapolja|mlađem Zapolji]].
 
* septembar-oktobar - U Engleskoj uhapšeni protestantski biskupi i vraćeni katolički, nova kraljica poništava versku politiku prethodnika.
* [[6. 10.]] - Osmanski prestolonaslednik [[Šehzade Mustafa]] ubijen po očevom naređenju - janičari krive velikog vezira [[Rustem-paša Opuković|Rustem-pašu]] koji će na par godina biti zamenjen [[Kara Ahmed-paša|Kara Ahmed-pašom]].
* [[listopad]] - Kuga u Slavoniji, naročito okolici Zagreba<ref>Klaić, 196</ref>.
* [[27. 10.]] - [[Michael Servetus]] spaljen kao jeretik u protestantskoj Ženevi.
 
* [[12. 11.]] - Poslije nekoliko godina svršena parnica između bana [[Nikola Šubić Zrinski|Nikole Zrinskog]] i [[Turopolje|turopoljskih]] plemića - on im daje kastel Lukavec a oni se odriču odštete<ref>Klaić, 178</ref>.
* [[15. 11.]] - Pronađena [[Himera iz Areca]], primer [[Etrurska umjetnost|etrurske umjetnosti]].
 
* [[18. 12.]] - U Beču uginuo slon [[Soliman (slon)|Soliman]].
* [[25. 12.]] - [[Araukanski rat]], [[Bitka kod Tucapela]]: [[Lautaro]] porazio Špance, poginuo guverner Čilea [[Pedro de Valdivia]].
 
===Tokom/tijekom godine===
* Kralj Ferdinand odlučio držati stalnu vojsku u Hrvatskoj i Slavoniji koju će plaćati Štajerska, Kranjska i Koruška, prvi kapetan [[Ivan Ungnad]]<ref>Klaić, 192</ref>, [[Ivan Lenković]] napravio nacrt obrane hrvatske i slavonske krajine<ref>Klaić, 193</ref>.
* 1553-55 - Misija [[Hans Dernschwam|Hansa Dernschwama]] od kralja Ferdinanda sultanu Sulejmanu, prolazi i kroz Srbiju: prostor oko puta opisuje kao pust, neobrađen i zarastao<ref>Ćorović, [http://www.rastko.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/5_1_l.html Turski zamah], rastko.rs </ref>.
* Dubrovački danak turskom caru iznosi 13.000 ugarskih dukata godišnje<ref>Klaić, 82</ref>.
* ? Hrvatske haramije zarobile turskog vojvodu Murata<ref>Klaić, 197-8</ref>.
* Rukopis najranijeg potpunog teksta [[Danilovi nastavljači|Danilovih nastavljača]] u Mileševi, odmah zatim u Hilandaru<ref>[http://www.rastko.rs/kosovo/pecarsija/ljudi/danilovi-nastavljaci/index_l.html Danilovi nastavljači], rastko.rs (pristup 11.4.2013.)</ref>.
* Proširen Spoljni grad [[Peking]]a; u ovo vreme prvi put utvrđen [[Šangaj]].
 
33.702

izmjene