Esme Sultanije džamija

Esme Sultanije džamija (Gradska džamija), nalazi se u staroj gradskoj jezgri, između Višegradske i Banjalučke kapije, u Jajcu, Bosna i Hercegovina. Ovo je u Bosni i Hercegovini jedina džamija koja nosi ime po jednoj ženi. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 21. do 27. januara 2003. godine je donijela odluku da se džamija sa pratećim objektima: šadrvanom, stambenim objektom, mektebom i haremom, proglasi za nacionalni spomenik BiH.[1] Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Amra Hadžimuhamedović (predsjedavajuća), Dubravko Lovrenović (predsjedavajući), Ljiljana Ševo i Tina Wik.

Esme Sultanije džamija

HistorijaUredi

Esma sultanija je bila supruga bosanskog namjesnika Mehmed paše Muhsinovića i sagradila je ovu džamiju i dva mosta na Vrbasu. Mehmed paša Muhsinović bio je namjesnik Bosne u dva navrata – prvi put 1760. do 1763. godine, a drugi put od 1770. do1772. godine. Na mjestu današnje, ranije postojala je džamija, a koju je, prema natpisu iznad portala podigao čauški čehaja Emir Mustafa 1749./50. godine. Ova džamija spada među posljednje izgrađene džamije u Bosni i Hercegovini koje su pokrivene kupolom.

U potpunosti srušena je 1993. godine. Svi fragmenti su uklonjeni sa lokacije i odvezeni u nepoznatom pravcu. Obnovljena je 2010. godine

OpisUredi

Pripada centralnom potkupolnom tipu džamije, sa natkrivenim sofama i kamenom munarom. Kupola je izdužena. Zauzima prostor od 9,49 X 9,55, a umjesto tambura ima u izduženju osam prozora. Kod ove džamije kupola oslonjena je na četverougaonu bazu i njena visina od poda do vrha iznosi 13 m.

Munara je vitka i vrlo proporcionalna, izgrađena od istog kamena od koga i džamija. Baza munare je osmostrana dok je tijelo sa šesnaest strana. Baza je dekorirana motivima u formi pupoljka. Ovaj motiv se u stiliziranoj formi javlja i na dnu i pri vrhu tijela munare, ispod šerefeta. Ima stalaktitne ukrase ispod šerefe. Stranice ograde munare su sa reljefnim dekoracijama na kojima se javljaju motivi kruga, zvijezde i heksagona. Svaka stranica ograde je dekorirana na drugačiji način.I

Iznad ulaza u džamiju nalazio se natpis dimenzija 43x80 cm u nesh-talik pismu, isklesan u četiri reda, u prozi na turskom jeziku.

Uz ovu džamiju se nalazi dvadesetak nišana, a među njima osam nišana imaju epitafe. Najstariji datirani spomenik je iz 1822 godine, a najmlađi je datiran sa 1875 godinom.

LiteraturaUredi

ReferenceUredi

  1. „Esme Sultanije džamija”. kons.gov.ba. Pristupljeno 13. 11. 2016. [mrtav link]

Vanjski linkoviUredi