Otvori glavni meni

Istorijat bacanja kugleUredi

Pretpostavlja se da su se prva takmičenja u bacanju kugle (topovskog đuleta) održavana u Velikoj Britaniji. Hroničari beleže da su se vojnici oko 1346. godine takmičili u bacanju topovskog đuleta teškog 16 funti (7,257 kg. U početku se bacalo iz mesta i to jačom i slabijom rukom. Vremenom su se iskristalisala pravila bacanja koja su se odnosila i na prostor iz kojeg se bacala kugla.

Prvi službeni rezultati vode se u Velikoj Britaniji od 28. maja 1860, kad je H. Vilijams bacio kuglu 36 stopa tj 19,972 metra. U početku se kugla bacala bičnom tehnikom. Najbolji rezultat tim načinom bacanja postigao je Džim Fuš (SAD) 17,95 metara (1950). Peri O‘Brajen iz SAD prvi se prilokom bacanja u početnom položaju okrenuo leđima prema pravcu bacanja. Pri tom položaju moglo se jače uključiti mišiće, usled čega kugla dobija veće ubrzanje. O‘Brajen je ubrzo prebacio 18 metara, a 1956. i 19,25 metara. Od žena prvi svetski rekord postigla je Violeta Moris iz Francuske 10,15 metara — 1924.

Među prvim bacačima kugle između dva rata na terenima Jugoslavije istakli su se Karolji Ambrozi, V. Narančić i A. Kovačević, a posle Oslobođenja P. Šarčević, Dako Radošević, Milija Jocović, Petar Barišić, Tomislav Šuker, Ivan Ivančić, Vladimir Milić i Dragan Perić. Žene su u početku bacale kuglu od 5 kg. Prvi priznati rekord Jugoslavije postavila je 5. oktobra 1923. Marijana Jerina iz AK Primorje, rezultatom 6,24 metra.

Pravila takmičenjaUredi

Kugla se baca s ramena jednom rukom iz kruga promera 2,135 metara. Na sredini srednjeg spoljnog luka učvršćen je segment. U trenutku kad atletičar zauzima u krugu stav za početak izvođenja bacanja, kugla mora dodirivati bradu ili biti vrlo blizu nje, ne sme se povući iz ravni ramena, a ruka se pri izvođenju bacanja ne sme povući naniže od zauzetog stava. Svaki takmičar ima pravo na tri pokušaja. Šestorica najboljih, a na velikim takmičenjima osmorica, imaju pravo na još tri pokušaja. Nijedan takmičar, nama pravo na naknadna tri pokušaja, ako mu bacanja u prva tri hica nisu uspela. Takmičar ne sme napustiti krug, dok kugla nije pala na zemlju, a posle toga obavezno mora napustiti krug za bacanje od pozadi. Pored toga nije dozvoljeno, koristiti rukavice kao ni umotavanje dva ili više prstiju zajedno.

Seniori bacaju kuglu tešku 7,257 kg, juniori mlađi od 18 godina 6 kg, pioniri 4 kg. Seniorke, starije i mlađe juniorke bacaju kuglu od 4 kg, a pionirke 3 kg.

Vrste takmičenjaUredi

Bacanje kugle se nalazi na svim važnijim takmičenja. Na programu Letnjih olimpijskih igara bacanje kugle za muškarce se nalazi od prvih Igara 1896. u Atini, a kod žena od Igara 1948. u Londonu. Na Evropskim prvenstvima 1934. za muškarce, a za žene od 1938.

Tehnika bacanja kugleUredi

Polazni položaj i priprema za poskokUredi

Bacač se postavlja leđima okrenut smeru bacanja. Težina tela je na zamašnoj nozi. Trup je oružen i uspravan. Ruka u kojoj se nalazi kugla je savijena u laktu, tako da drži kuglu uz vrat. Telo se nalazi u potpunoj statičkoj ravnoteži.

PoskokUredi

Poskok je pokretačka snaga u prvoj fazi bacanja i završava se dolaskom u izbačajnu poziciju, osnosno, u trenutku kad obe noge uspostave kontakt sa tlom. Početak poskoka treba biti opušten, slobodan, ali ne i prebrz. Previše brz početak poskoka prouzrokuje gubitak ravnoteže tokom njegovog izvođenja i ne omogućava pravilno bacanje.

Izbačajna pozicija (za dešnjake)Uredi

Desna noga je u centru kruga, leva noga spoljašnjim delom stopala dodiruje unutrašnju površinu segmenta. Težina tela nalazi se na desnoj nozi, koja je povijena, trup je leđima okrenut u pravcu bacanja savijen u suprotnom smeru. Leva noga je opružena u zglobu kolena.

Faza izbacivanja (maksimalnog napora)Uredi

Za vreme izbacivanja karakteristično je kretanje tela gore i napred povezano sa istovremenim okretanjem tela do prednjeg položaja u smeru bacanja uz neprestano narastanje brzine. Vrlo bitno za bacanje u celini je povezivanje poskoka sa izbacivanjem.

Faza održavanja ravnotežeUredi

Zajedničko delovanje svih sila u smeru bacanja mora biti u završnoj fazi zaustavljeno kako bacač ne bi prešao preko ivice kruga i napravio prekršaj. Posle završenog izbacivanja bacač poskokom vrši zamenu položaja nogu.

Svetski rekordiUredi

Prvi svetski rekord u bacanju kugle IAAF je priznala 1912. godine. Trenutni rekord kod muškaraca je 23,12 metara, a postigao ga je Rendi Barns iz SAD u Los Anđelesu 20. maj 1990. godine. Kod žena rekord drži Natalija Lisovska iz SSSR sa daljinom od 22,63 , a postignut je u Moskvi, 7. juna 1987. godine.

Lista najboljih rezultata — bacanje kugle za muškarce na otvorenomUredi

Ovo je lista atletičara, koji su bacili kuglu preko 22,50 m, sa stanjem na dan 15. jun 2017. godine. (Napomena: većina atletičara je po nekoliko puta prebacilo tu dužinu u prikazanom rasponu. Prikazan je samo najbolji rezultat.)

Plasman Rezultat Ime Dat. rođ. Država Mesto Datum
1. 23,12 Rendi Barns 16. jun 1966.   Sjedinjene Američke Države Los Anđeles, SAD 20. maj 1990.
2 23,06 Ulf Timerman 1. novembar 1962.   Istočna Njemačka Hanija, Grčka 22. maj 1988.
3. 22,91 Alesandro Andrei 3. januar 1959.   Italija Vijaređo, Italija 12. avgust 1987
4. 22,86 Brian Oldfield 1. jun 1945.   Sjedinjene Američke Države El Paso, SAD 10. maj 1975.
5. 22,75 Verner Ginter 11. jul 1971.   Švajcarska Bern, Švajcarska 23. avgust 1988.
6. 22,67 Kevin Tot 29. decembar 1967.   Sjedinjene Američke Države Lorens, SAD 19. april 2003
7. 22,64 Udo Bajer 9. avgust 1955.   Istočna Njemačka Berlin, Nemačka 20. avgust 1986
8. 22,57 Džo Kovač 28. jun 1989.   Sjedinjene Američke Države Tuson, SAD 19. maj 2017
9. 22,54 Kristijan Kantvel 30. septembar 1980.   Sjedinjene Američke Države Grešam, SAD 5. jul 2004.
10. 22,52 Džon Brener 4. januar 1961.   Sjedinjene Američke Države Volnat, SAD 26. april 1987
11. 22,52 Rajan Krauzer 18. decembar 1992.   Sjedinjene Američke Države Rio de Žaneiro, Brazil 18. avgust 2016
12. 22,51 Adam Nelson 7. jul 1975.   Sjedinjene Američke Države Portland, SAD 18. maj 2002

Lista najboljih rezultata — bacanje kugle za žene na otvorenomUredi

Ovo je lista atletičarki, koji su bacale više od 21,70 metara, sa stanjem na dan 15. jun 2017. godine. (Napomena: većina atletičarki je po nekoliko puta prebacilo tu dužinu u prikazanom rasponu. Prikazan je samo najbolji rezultat.)

Plasman Rezultat Ime Dat. rođ. Država Mesto Datum
1. 22,63 Natalija Lisovska 17. jun 1962.   Sovjetski Savez Moskva, SSSR 7. jun 1987.
2 22,45 Ilona Slupijanek 24. septembar 1956.   Istočna Njemačka Potsdam, DDR 11. maj 1980.
3. 22,32 Helena Fibingerova 13. jul 1949.   Češka Nitra,   Češka 20. avgust 1977
4. 22,19 Klaudija Loš 10. januar 1960.   Zapadna Nemačka Hajnfeld), Zapadna Nemačka 23. avgust 1987.
5. 21,89 Ivana Hristova 19. novembar 1941.   Bugarska Belmeken, Bugarska 4. jul 1976.
6. 21,86 Marijana Adam 19. septembar 1951.   Istočna Njemačka Lajpcig, DDR 23. jun 1979
7. 21,76 Li Mejsu 17. april 1959.   Kina Šiđadžuang, Kina 23. april 1988
8. 21,73 Natalija Ahrimenko 12. maj 1955.   Sovjetski Savez Leselidze, SSSR 21. maj 1988.

Lista najboljih rezultata — bacanje kugle za muškarce u dvoraniUredi

Ovo je lista atletičara, koji su bacili kuglu preko 21,85 m, sa stanjem na dan 15. jun 2017. godine. (Napomena: većina atletičara je po nekoliko puta prebacilo tu dužinu u prikazanom rasponu. Prikazan je samo najbolji rezultat.)

Plasman Rezultat Ime Dat. rođ. Država Mesto Datum
1. 22,66 Rendi Barns 16. jun 1966.   Sjedinjene Američke Države Los Anđeles, SAD 20. januar 1989.
2 22,55 Ulf Timerman 1. novembar 1962.   Istočna Njemačka Zenftenberg, Istočna Nemačka 11. februar 1989.
3. 22,40 Adam Nelson 7. jul 1975.   Sjedinjene Američke Države Fejetvil, SAD 15. februar 2008
4. 22,26 Verner Ginter 11. jul 1971.   Švajcarska Maglingen, Švajcarska 8. februar 1987.
5. 22,23 Rajan Vajting 24. novembar 1986.   Sjedinjene Američke Države Albukerki, SAD 23. februar 2014.
6. 22,18 Kristijan Kantvel 30. septembar 1980.   Sjedinjene Američke Države Vorensburg, SAD 22. februar 2008.
7. 22,11 Ris Hofa 8. oktobar 1977.   Sjedinjene Američke Države Moskva, Rusija 10. mart 2006.
8. 22,09 Mika Halvari 13. februar 1970.   Finska Tampere, Finska 7. februar 2000
9. 22,02 Džordž Vud 11. februar 1943.   Sjedinjene Američke Države Inglvud, SAD 8. februar 1974.
10. 22,00 David Štorl 27. jul 1990.   Nemačka Istanbul, Turska 9. mart 2012.

Lista najboljih rezultata — bacanje kugle za žene u dvoraniUredi

Ovo je lista atletičarki, koji su bacale više od 21,25 metara, sa stanjem na dan 15. marta 2013. godine. (Napomena: većina atletičarki je po nekoliko puta prebacilo tu dužinu u prikazanom rasponu. Prikazan je samo najbolji rezultat.)

Plasman Rezultat Ime Dat. rođ. Država Mesto Datum
1. 22,50 Helena Fibingerova 13. jul 1949.   Češka Jablonec, Čehoslovačka 19. februar 1977
2. 22,14 Natalija Lisovska 17. jun 1962.   Sovjetski Savez Penza, SSSR 7. februar 1987.
3. 21,70 Nadzeja Astapčuk 28. oktobar 1980.   Sovjetski Savez
  Bjelorusija
Mogiljev, Belorusija 12. februar 2010
4. 21,60 Valentina Fedjušina 10. februar 1965.   Sovjetski Savez Simferopolj, Ukrajina 28. decembar 1991.
5. 21,59 Ilona Brizenik 24. septembar 1956.   Istočna Njemačka Berlin, DDR 24. januar 1979
6. 21,46 Klaudija Loš 10. januar 1960.   Zapadna Nemačka Cvajbriken, Zapadna Nemačka 4. februar 1986.
7. 21,26 Ines Miler 2. januar 1959.   Istočna Njemačka Berlin, DDR 24. februar 1985
Natalija Ahrimenko 12. maj 1955.   Sovjetski Savez Lenjingrad, SSSR 24. januar 1985.

Muški rekordi u bacanju kugle na otvorenomUredi

(stanje 15. jun 2017)

Rezultat/m Ime Država Mesto Datum
SR 23,12 Rendi Barns   Sjedinjene Američke Države Los Anđeles, SAD 20. maj 1990.
OR 22,52 Rajan Kruzer   Sjedinjene Američke Države Rio de Žaneiro Brazil 18. avgust 2016.
ER 23,06 Ulf Timerman   Istočna Njemačka Hanija, Grčka 22. maj 1988.
SAR 23,12 Rendi Barns   Sjedinjene Američke Države Los Anđeles, SAD 20. maj 1990.
JAR 21,82 Darlan Romani   Brazil Sao Bernardo do Kampo, Brazil 3. jun 2017.
AFR 21,97 Janus Roberts   Južna Afrika Judžin, SAD 2. jun 2001.
AZR 21,13 Sultan el Hebši   Saudijska Arabija Doha, Katar 8. maj 2009.
OKR 22,21 Tomas Volš   Novi Zeland Zagreb, Hrvatska 5. septembar 2016.
RS 21,77 Dragan Perić   SR Jugoslavija
AK Crvena zvezda, Beograd
Bar, SR Jugoslavija 25. april 1998.

Ženski rekordi u bacanju kugle na otvorenomUredi

(stanje 15. jun 2017.)

Rezultat/m Ime Država Mesto Datum
SR 22,63 Natalija Lisovska   Sovjetski Savez Moskva, SSSR 7. jun 1987.
OR 22,41 Ilona Slupijanek   Istočna Njemačka Moskva, SSSR 24. jul 1980.
ER 22,63 Natalija Lisovska   Sovjetski Savez Moskva, SSSR 7. jun 1987.
SAR 20,96 Belsi Laza   Kuba Meksiko, Meksiko 2. maj 1992.
JAR 19,30 Elisanžela Adrijano   Brazil Tunja, Kolumbija 14. jul 2001.
AFR 18,43 Vivijan Čukvumika   Nigerija Volnat, SAD 19. april 2003.
AZR 21,76 Li Mejsu   Kina Šiđadžuang, Kina 23. april 1988.
OKR 21,24 Valeri Adams   Novi Zeland Tegu, Južna Koreja 29. avgust 2011.
RS 18,86 Danijela Čurović   SR Jugoslavija
AK Partizan, Beograd
Subotica, SR Jugoslavija 19. jul 1998.

Muški rekordi u bacanju kugle u dvoraniUredi

(stanje 15. mart 2013)

Rezultat/m Ime Država Mesto Datum
SR 22,66 Rendi Barns   Sjedinjene Američke Države Los Anđeles, SAD 20. januar 1989.
ER 22,55 Ulf Timerman   Istočna Njemačka Indijanapolis, SAD 11. februar 1988.
SAR 22,66 Rendi Barns   Sjedinjene Američke Države Los Anđeles, SAD 20. januar 1989.
JAR 20,40 Herman Lauro   Argentina Istanbul, Turska 9. mart 2012.
AFR 21,47 Janus Roberts   Južna Afrika Norman, SAD 1. decembar 2001.
AZR 20,16 Džang Đuen   Kina Nanjing, Kina 13. februar 2012.
OKR 20,83 Skot Martin   Australija Valensija, Španija 7. mart 2008.
RS 20,91 Asmir Kolašinac
AK Partizan, Beograd
  Srbija Novi Sad, Srbija 14. februar 2015.

Ženski rekordi u bacanju kugle u dvoraniUredi

Stanje 15. mart 2012.

Svetski rekord Helena Fibingerova,   Čehoslovačka 22,50 Jablonec, Čehoslovačka 19. februar 1977.
Afrički rekord Vivijan Čukvumika,   Nigerija 18,13 Flagstaf, SAD 4. februar 2006.
Azijski rekord Li Mejsu,   Kina 21,10 Peking, Kina 3. mart 1990
Severoamerički rekord Mišel Karter,   SAD 20,21 Portland, SAD 19. mart 2016.
Južnoamerički rekord Elisanžela Adrijano,   Brazil 18,33 Pirej, Grčka 24. februar 1999.
Evropski rekord Helena Fibingerova,   Čehoslovačka 22,50 Jablonec, Čehoslovačka 19. februar 1977.
Okeanijski rekord Valeri Adams,   Novi Zeland 20,98 Cirih, Švajcarska 28. avgust 1913.
Rekord Srbije Danijela Čurović,   SR Jugoslavija 18,39 Sofija,Bugarska 31. januar 1998.

Vidi jošUredi

Spoljašnje vezeUredi