Abd ar-Rahman ibn Rustam

Abd ar-Rahman ibn Rustam
Abd ar-Rahman ibn Rustam

Panorama oaze M'zab

Biografija
Datum rođenja ?
Mesto rođenja Horasan (Perzija)
Datum smrti vjerojatno 784.
Veroispovest musliman
Mandat(i)
imam

Abd ar-Rahman ibn Rustam (arapski: عبد الرحمان بن رستم) bio je vjerski i svjetovni lider berberskih Ibadida u Magrebu za ranog srednjeg vjeka i osnivač rustamidske dinastije.[1]

BiografijaUredi

Ibn Rustam bio je najvjerovatnije Perzijanac iz Horasana, iako ima i drugih tumačenja.[2] Po nekim izvorima bio je plemićkog porijekla, njegov otac Rustam bio je jedan od sasanidskih komandanata u bitci kod al-Kadisije.[2] Nakon što se oženio sa Ifrenidom naselio se u Tiaretu (tadašnjem Tahertu). Kad su Ibadidi iz Tripolija zauzeli Kairuan 758. postavili su ga za guvernera tog grada, koji je tad vladao dobrim dijelom današnjeg Tunisa. Kairuan u rukama ibadida nije bio po volji sunitskom guverneru Egipta koji je poslao vojsku na grad i zauzeo ga 761. godine. Ibn Rustam je izbjegao u Tiaret i tu osnovao svoj mali ibadijski kalifat sa Tahertom (Tiaretom) kao prijestolnicom.

Negdje između 776. i 777. Ibn Rustom je izabran za imama od strane svih ibadijskih berberskih plemena,[1] čime je nastao rustamidski imamat. Nakon njegove smrti 784. njegovi nasljednici uspjeli su sačuvati nezavisnost više od jednog vijeka, usprkos svim mogućim pritiscima Abasidskog Kalifata i gubitku teritorija. Izdržali su sve do 909. kad je na njih navalio šijitski osnivač fatimidske dinastije Abdulah al-Mahdi Bilah i zauzeo njihovu prijestolnicu. Nakon sloma rustamidske države, članovi njegove porodice sa najgorljivijim sljedbenicima izbjegli su u Sedratu, arheološki lokalitet pored današnje Vargle, a jedan vijek kasnije su otišli od tamo i preselili se u saharsku pustinjsku oazu M'zab.[2]

IzvoriUredi

  1. 1,0 1,1 "Abd al-Raḥmān ibn Rustam, North African ruler" (engleski). Encyclopaedia Britannica. https://www.britannica.com/biography/Abd-al-Rahman-ibn-Rustam. Pristupljeno 24. 2. 2020. 
  2. 2,0 2,1 2,2 Gudrun Krämer, Denis Matringe, John Nawas, Everett Rowson. "The Encyclopaedia of Islam Three" (engleski). Leiden • Boston. https://www.researchgate.net/publication/337657733_%27Abd_al-Rahman_b_Rustam_dans_Encyclopaedia_of_Islam_Three_Leiden_Brill_2011-3_p_1-2. Pristupljeno 24. 2. 2020. 

Vanjske vezeUredi