Abd ar-Rahman ibn Rustam

Abd ar-Rahman ibn Rustam
Abd ar-Rahman ibn Rustam

Panorama oaze M'zab

Biografija
Datum rođenja ?
Mesto rođenja Horasan (Perzija)
Datum smrti vjerojatno 784.
Veroispovest musliman
Mandat(i)
imam

Abd ar-Rahman ibn Rustam (arapski: عبد الرحمان بن رستم) bio je vjerski i svjetovni lider berberskih Ibadida u Magrebu za ranog srednjeg vjeka i osnivač rustamidske dinastije.[1]

BiografijaUredi

Ibn Rustam bio je najvjerovatnije Perzijanac iz Horasana, iako ima i drugih tumačenja.[2] Po nekim izvorima bio je plemićkog porijekla, njegov otac Rustam bio je jedan od sasanidskih komandanata u bitci kod al-Kadisije.[2] Nakon što se oženio sa Ifrenidom naselio se u Tiaretu (tadašnjem Tahertu). Kad su Ibadidi iz Tripolija zauzeli Kairuan 758. postavili su ga za guvernera tog grada, koji je tad vladao dobrim dijelom današnjeg Tunisa. Kairuan u rukama ibadida nije bio po volji sunitskom guverneru Egipta koji je poslao vojsku na grad i zauzeo ga 761. godine. Ibn Rustam je izbjegao u Tiaret i tu osnovao svoj mali ibadijski kalifat sa Tahertom (Tiaretom) kao prijestolnicom.

Negdje između 776. i 777. Ibn Rustom je izabran za imama od strane svih ibadijskih berberskih plemena,[1] čime je nastao rustamidski imamat. Nakon njegove smrti 784. njegovi nasljednici uspjeli su sačuvati nezavisnost više od jednog vijeka, usprkos svim mogućim pritiscima Abasidskog Kalifata i gubitku teritorija. Izdržali su sve do 909. kad je na njih navalio šijitski osnivač fatimidske dinastije Abdulah al-Mahdi Bilah i zauzeo njihovu prijestolnicu. Nakon sloma rustamidske države, članovi njegove porodice sa najgorljivijim sljedbenicima izbjegli su u Sedratu, arheološki lokalitet pored današnje Vargle, a jedan vijek kasnije su otišli od tamo i preselili se u saharsku pustinjsku oazu M'zab.[2]

IzvoriUredi

  1. 1,0 1,1 Abd al-Raḥmān ibn Rustam, North African ruler (engleski). Encyclopaedia Britannica. Pristupljeno 24. 2. 2020. 
  2. 2,0 2,1 2,2 Gudrun Krämer, Denis Matringe, John Nawas, Everett Rowson. The Encyclopaedia of Islam Three (engleski). Leiden • Boston. Pristupljeno 24. 2. 2020. 

Vanjske vezeUredi